مزبور نيروهاى اصلى مغول را متوقف نساخت و آنان پيش از آنكه كشتىها تهيه شوند به كرانهء سند رسيدند . فقط يك كشتى وارد شد و مىخواستند زنان خاندان سلطنتى را در آن بنشانند ولى آن كشتى را هم امواج رود شكست .
جلال الدين نتوانست نقشهء ديگر خويش را عملى سازد و مجددا سردارانى را كه تركش گفته بودند بسوى خويش جلب كند « 1 » .
بنا به گفتهء نسوى ، پيكار قطعى در كرانهء سند در چهارشنبه 9 شوال 618 هجرى / 24 نوامبر ، 1221 ميلادى « 2 » وقوع يافت . اما راجع به محل كارزار ، فقط گواهى جوزجانى در دست است « 3 » كه مىگويد جلال الدين به پشاور ( قرائت كلمه مشكوك است ) عقب نشست و نسوى گويد « 4 » كه صاحب ناحيهء كوهستانى جودى پس از عبور جلال الدين از رود ، به وى حمله كرد و شرف الدين على يزدى دربارهء لشكركشى تيمور شرحى مىنويسد « 5 » كه گويا وى به كنار سند و محل
هامش
( 1 ) - نسوى ، « سيرت جلال الدين » ، متن 83 - 82 ؛ ترجمه 139 - 138 .
( 2 ) - به گفتهء نسوى ، 9 شوال ( در ترجمه « هشتم » آمده ) ؛ ولى روز 9 شوال ( 26 نوامبر ) جمعه بوده . در تأليف جوينى و ديگر منابع ماه رجب ذكر شده ( اوت - سپتامبر ) ، در تأليف ميرخواند ( « تاريخ خوارزمشاهيان » ، چاپ دفرمرى ، 101 ) اشتباها سال 620 هجرى نقل شده . راورتى هم به عدم احتمال اين تاريخ اشاره كرده ( جوزجانى ، ترجمهء راورتى ،II، 1050 - 1049 ، حاشيه 2 ) و حال آنكه تأليف نسوى را نخوانده بوده .
( 3 ) - ترجمهء راورتى ،I، 292 - 291 .
( 4 ) - « سيرت جلال الدين » ، متن ، 86 ، ترجمه ، 142 .
( 5 ) - شرف الدين على يزدى ، ترجمهء پتىدلاكروآ ،III، 47 - 45 ؛ چاپ كلكته ،II، 47 .