طلب كنند و چنانچه رضا داد به همين اندازه اكتفا نمايند - پذيرفت « 1 » . خليفه در پاسخ اين پيشنهاد عاصم را از كار بر كنار كرد و اسد بن عبد اللّه بارى ديگر به ولايت خراسان منصوب گشت ( 117 تا 121 هجرى / 738 - 735 ميلادى ) .
اسد به محض ورود فرمود تا داعيان آل عباس را بكشند « 2 » و جنگ عليه حارث را از سر گرفت . بيشتر عمليات جنگى در نزديكى ترمذ و ختل وقوع يافت .
بدينسبب اسد اين بار هم بيشتر در بلخ زندگى مىكرده و در سال 118 هجرى - 736 ميلادى - پايتخت خويش را به آنجا منتقل كرد « 3 » . « كفار » از اغتشاشاتى كه ميان تازيان بروز كرده بود بهره گرفته سمرقند را متصرف شدند . اسد در سال 117 هجرى / 735 ميلادى و يا 118 هجرى به ورغسر لشكر كشيد تا سدى ايجاد كرده آب را از سمرقند برگرداند . وى شخصا در كارها شركت جست ولى گمان نمىرود كه اين عمليات انجام موفقيتآميزى داشته بوده « 4 » .
اسد در سال 119 هجرى / 737 ميلادى به ناچار ، در تخارستان ( به معنى وسيع كلمه ) ، ثقل مبارزهء دشوارى را عليه خاقان ترك و متحدان وى ( كه حارث و صاحب ختل نيز در شمار آنان بودهاند ) تحمل كرد . صاحب صغانيان ( صغان - خدات ) همچنان متحد اعراب باقى ماند و شايد علت عمل او همانا دشمنى وى نسبت به همسايهاش [ صاحب ختل ] بوده است « 5 » . در آغاز امر جنگ
هامش
( 1 ) - طبرى ،II، 1577 .
( 2 ) - گرديزى ، نسخهء خطى اكسفورد ، ورق 84 ؛ نسخهء كمبريج ورقb67 :
« اسد گروهى مردمان را كه داعيان آل عباس بودند بگرفت و بكشت » .
( 3 ) - رجوع شود به ماقبل ص 194 ، حاشيه 4 .
( 4 ) - طبرى ،II، 1586 - 1585 .
( 5 ) - همانجا ، 1596 .