سال هزار و هشتاد و هشتم :
شهادت مير محمّد مؤمن استرابادى مجاور مكّه مشرّفه داماد مولانا محمّد أمين استرابادى محدّث اخبارى در هزار و هشتاد و هشت در مكّه مشرفه بسبب عداوت دينى سنّيان مكّه قدّس اللّه روحه ، فوت فاضل كامل عالم عامل دقيق الطبع صاحب يد طولى در مباحثات و مناظرات و متصلّب در دينيّات و منكر اجتهاد مولانا خليل قزويني شب پنج شنبه سيم شهر رمضان سال هزار و هشتاد و هشت ، تاريخ ولادت در يكهزار و يك قدّس اللّه روحه ، فوت واعظ فصيح و ناصح بليغ مشهور و معروف بواعظ قزوين صاحب كتاب أبواب الجنان در بيست و سوم شهر رمضان هزار و هشتاد و هشت روّح اللّه روحه .
سال هزار و هشتاد و نهم :
[ ولادت سيّد نجيب مير سيّد مرتضى ابن مير محمّد هادي يازدهم شهر ربيع الأوّل سنه 1089 ] « 1 » .
سال هزار و نودم :
حجّ حسين علي خان پسر شيخ علي خان وزير اعظم در سال هزار و نود از راه شام و قافله به اين استعداد از عجم كم روانه مكّه معظمه شده بود ، فوت استادى و استنادى و من هو اشفق لى من والدى المحقق المدقق النحرير الفاضل ذى الاعراق الطيبة و الأخلاق الزاكيه
لا يدرك الواصف المطرى خصايصه * و ان يكن سابقا في كل ما وصفا
اعنى آخوندى مستغنى الألقاب مولانا و مقتدانا مولا محمّد باقر السبزوارى تغمّده اللّه بغفرانه و برحمته و رضوانه ، و له تصانيف انيقة نفيسة في العقليات و النقليات در هشتم ربيع الأوّل سنهء الف و تسعين در سالى كه بيمارى بسيار بود و جمعى كثير از هر طايفه فوت شدند .
و از تصانيف آن جناب شرح ارشاد است نود و شش هزار بيت تا كتاب حج و في الواقع كتابى است عديم المثال و النظير ، و بسيارى از شرح ارشاد را فقير در خدمت آن جناب خواندم در وقتى كه در اصفهان بودم رحمه اللّه ، و الحال اين كتاب مستطاب
هامش
( 1 ) من غير مؤلف .