در خصوص اين كه مرقوم فرمودهايد در اينگونه امور از سركار هادى خان مشورت نمايم زيراكه در اين موارد خيلى بصير و خبيرند ، اوّلا اين كه اين مهجور به هيچوجه كارى را بدون مشاوره با اشخاص بصير و اهل خبرويّت اقدام نخواهد كرد ؛ ثانيا اين كه سركار هادى خان تا اوايل ربيع الاوّل برحسب مأموريّت عازم قم هستند .
مراسله به سركار نوشتهاند . البتّه شرح مأموريّت خودشان را اظهار نمودهاند . شب گذشته را به اتّفاق سركار ميرزا زين العابدين خان و ارباب و ميرزا آقا كاظم پسر للهباشى حضرت ولىّ عهد در خدمت ايشان به سر برديم . خيلى خوش گذشت و از سركار ياد نموديم . للهباشى معزى اليه هم سحرى به تهران وارد شدند .
در باب ساز ارگ ، سازى نخواهم خريد كه مغبون شوم . اين را هم عرض مىكنم كه تابهحال تقريبا شصت يا هفتاد هراج [ حراج ] ديدهام . در مدّت چهارده سال اتّفاق نيافتاده است كه ساز ارگ در آنها ديده شود . لكن پيانو خيلى ديده شد كه به قيمت اصلى يا ارزان فروخته شده . ساز ارگ را بايد در گوشه و كنار سراغ گرفت و كوشش كرد كه ارزان خريده شود . دو روز قبل كاغذى از ميرزا حبيب اللّه طبيب نظام ، كه برادر زن مقرّب الخاقان آقا ميرزا شيخ على است ، به معزى اليه رسيد . نوشته بود دكتر هرنلى از اصفهان عازم فرنگستان بود ، اسباب خود را در جلفا حراج كرده ، يك پيانو كه خودش چهارصد تومان خريده بود در حراج او به يكصد تومان خريدم . آن را به تهران نزد شما مىفرستم كه به قيمت خوبى بفروشيد كه نفع خوبى در اين كار حاصل آيد . سركار آقا ميرزا شيخ على به ملاحظهء دوستى با سركار مايل شدند كه اين ساز اگر خوب است به سركار برسد . پيانو هيچ دخلى به ارگ ندارد . سازى است شاهانه . ارگ با وجودى كه مطبوعيّتى ندارد ، اگر عيب كند هرروز دچار تعمير و زحمت حاصله از آن بايد بود و ارگ خوب را هم از پنجاه الى شصت و هفتاد تومان كمتر نخواهد داد . دراينصورت پيانو ابتياع شود هيچ نسبتى ندارد .
مىنويسم ميرزا حبيب اللّه خان ساز را به كاشان نزد سركار خان بفرستند ، اگر پسند فرمودند نگاه داريد ، كرايه و جزئى نفعى بر آن افزوده ، به ايشان واگذار خواهم كرد ، و الّا به تهران روانه نمايند . حال تصوّر فرماييد ضررى ندارد مشاهدهء آن . اگر مطبوع شد نمىگذارم بر قيمت ابتياعى زياده از منظور چيزى اضافه شود .
خلاصه مرقوم فرموده بوديد نور چشم عزيز جانم ميرزا حسن خان چند روزى ناخوش [ بوده و ] به حمد اللّه حالا بهتر است . اميدوارم بهكلّى رفع نقاهت او شده
مراسلات طهران ( فارسى ) — صفحة 144
مساهمون: منصوره اتحاديه (نظام مافی)
ص١٤٤