جز از اين منابع ، در هيچ سرچشمهاى و يا پژوهشى ، خبرى دربارهء ظفرنامهء خسروى به نظر نرسيد .
بايد گفت كه در همين منابع موجود نيز اخبار دربارهء ظفرنامهء خسروى ضدونقيضاند ، چنانچه مؤلفان « فهرست دستنويسهاى شرقى فرهنگستان علوم تاجيكستان » نوشتهاند :
« نسخه با بيان حملهء لشكر ايران به ولايت مرو و حملهء خدايار خان به خاك بخارا و فوت امير نصر الله خان به پايان مىرسد » « 1 » . و استورى آورده است كه اين كتاب با « بيان واقعات پس از مرگ امير حيدر و تلاش پسران او براى تاج و تخت ، تا مرگ نصر الله خان » آغاز مىشود . « 2 »
معلوم مىشود كه نويسندگان فهرست نامبرده فصل آخر كتاب را بادقت بررسى نكردهاند : در اين بخش سخن نه دربارهء حملهء والى خوقند به خاك بخارا ، بلكه دربارهء آن مىرود كه خدايار خان ، پس از معزول شدنش از تخت ، توسط برادر خرد خود ملّه خان ، به امير بخارا نصر الله خان روى آورده و از وى كمك خواسته است .
در مقدمهء ظفرنامهء خسروى سببهاى تأليف كتاب ذكر مىشوند ، سپس اخبار مهمى از شورش قپچاقها در دشت ميانكال در سالهاى 1825 - 1821 بيان مىگردد كه آن پايههاى سلطنت امير حيدر را ( 1826 - 1800 ) لرزاند و از طرف سربازان امير بيرحمانه سركوب شد . پس از اين ، ( برگ 8 « الف » ) بابى در مرگ امير حيدر مىآيد . و پايان كتاب از فوت امير نصر الله ، دعوت وارث او مظفر خان از كرمينه و مراسم تاجگذارى وى خبر مىدهد .
تعداد پژوهشگرانى كه ظفرنامهء خسروى را مورد استفاده قرار دادهاند ، خيلى كم است .
از اين منبع بيش از ديگران دكتر مختاروف ، در آثار خود : تاريخ سياسى ولايت اوراتپه در نيمهء يكم قرن 19 و مختصر تاريخ ولايت اوراتپه در قرن 19 « 3 » استفادهء شايسته برده است . همچنين ،
هامش
( 1 ) .Katalog Vostocnix Rukopisey . . , s . 108 .( 2 ) .Stori C . A . Persidskaya . . , s . 1165 .( 3 ) .Muxtarov A . Politiceskaya is toriya Ura - tiyubinskogo vladeniya v pervoy polovine XIX v . ( Izvestiya OON A . N Tadz . SSR , 1957 , N 15 ; Ego ze : Ocerk istorii Ura - tiyubinskogo vladeniya v XIX v . - Dusanbe , Izd - vo AN Tadz . SSR , 1964 .