اسالم ساكنند طالش و گيلك مىباشند . دو ثلث سنى ، يك ثلث شيعهمذهبند .
گيلك صاحب قرض و طالش صاحب پولاند . لباسشان پشم و كفششان چموش مىباشد . محصولشان برنج ، ابريشم ، گندم و جو ، عسل ، پنير ، روغن ، شيره ، گردو و شال چوخا است . اهلشان ييلاق و قشلاق دارند . ساس ، كك و پشه در قشلاق بسيار است . و [ از ] رودخانهها كه داخل بحر خزر مىشود ماهى آزاد صيد مىنمايند [ و ] مبلغ دويست تومان ديوان دريافت مىنمايد . و حاكم از رعيت كه ماشكدار است يك تومان و از بلدار « 1 » پنج هزار دينار مىگيرد . و هر كس هم كه بخواهد تأهل اختيار نمايد از ده تومان الى پانزده تومان پول مهر جواز اذن به حاكم مىدهند . و همگى تفنگچى مىباشند .
در ييلاق : ببر ، پلنگ ، خرس ، گرگ ، روباه ، شغال ، خرگوش و موش كور و مار گزنده مىباشد . و شكار از قبيل : پرزه و گاو كوهى و كبك و قرقاول و غيره بسيار است . در قشلاق : شنگ و دله يافت مىشود .
[ دهات اسالم ]
اسامى دهات اسالم : 1 - كيكاسر . 2 - خالسرا . 3 - الالان « 2 » .
4 - نوارود 5 - كهسم . 6 - لاتائى . 7 - كياسرا ، حاكمنشين است .
8 - كولهسرا . « 3 »
[ ييلاق اسالم ]
اسامى دهات ييلاق اسالم : 1 - نو . 2 - لومير ، منزل حاكم . 3 - اللّه ده .
اسامى رودخانههاى اسالم كه در سه مجرا ماهى آزاد صيد مىشود [ و ]
هامش
( 1 ) - به ضم باء و سكون لام .
( 2 ) - به فتح الف .
( 3 ) - به كسر كاف و فتح سين .