تخطي إلى المحتوى الرئيسي

روزشمار تاريخ معاصر ايران ( فارسى ) — صفحة 405

مساهمون:

ص٤٠٥

شنبه 14 مهر 1301 / 7 اكتبر 1922 / 15 صفر 1341

* سخنان رضا خان براى نظاميان

امروز ساعت 9 صبح صاحب‌منصبان نظامى در وزارت جنگ حاضر شدند و رضا خان برايشان صحبت كرد و از بازگرداندن امنيت و رفع اختلالات در اغلب نقاط كشور گفت كه به دست قشون صورت گرفته ، اما بيگانگان بر ضد انتظام و تنسيق قشون در كارند . وى غيرمستقيم انتقادهاى برخى نمايندگان مجلس شوراى ملى را به تحريك اجانب منتسب كرد . وى تاريخچه اين مخالفتها را در انحلال ژاندارمرى و قزاقخانه دانست كه از همان زمان با ايجاد مشكلات در انحلال اين دو سازمان غير ايرانى و تشكيل وزارت جنگ ايرانى سنگ‌اندازى مىكردند . وى گفت من مملكت را فداى اغراض شخصى خودم نكرده‌ام « و براى اين‌كه هرگونه عذرى مسدود شده باشد از امروز از كار كناره مىكنم و به حضور اعلىحضرت هم تلگراف مخصوصى عرض كردم . چون فرماندهى كل قوا با شخص اعلىحضرت است ، به اين مناسبت من هم بايستى استعفاى خود را حضور اعلىحضرت عرض كنم . » پس از سخنان رضا خان تعدادى از صاحب‌منصبان نظامى در وفادارى به او سخنانى ايراد كردند . 1

* جمع‌آورى پستهاى نگهبانى تهران

پس از اعلام استعفا از طرف رضا خان وزير جنگ برخى تحركات از طرف نيروهاى وابسته به او در سطح تهران و ديگر شهرها آغاز شد . از آن جمله بود برچيده شدن پستهاى نگهبانى از برابر مراكز حساس دولتى . « پستهاى قراولان شهرى و مجلس ( از امروز ) جمع نموده و كليه دواير بدون قراول شده است . » 2 حتى اين پستها از مقابل خانه قوام السلطنه هم برچيده شد . 3

* رژه نيروهاى نظامى در شيراز

عصر امروز در ميدان ارك شيراز « از طرف اداره قشونى با حضور ايالت و رؤساى دولتى و وجوه اعيان و طبقات اهالى مانور بسيار باشكوهى به عمل آمده و نمايش مزبور تا مقارن غروب دوام داشت . » 4

* تشكيل جلسه مجلس شوراى ملى

مجلس شوراى ملى امروز به رياست سيد حسن مدرس تشكيل جلسه داد . بنابر آيين‌نامه داخلى مجلس امروز مىبايد هيأت رئيسه مجلس انتخاب مىشد . طبق اين آيين‌نامه روز 14 فروردين و 14 مهر اين انتخاب بايد صورت مىگرفت . مؤتمن الملك با اكثريت 78 رأى بار ديگر به رياست برگزيده شد . مجلس بعد از ظهر براى انتخاب نايب رئيسان و منشيان بار ديگر تشكيل شد و مدرس با 62 رأى از 79 نماينده حاضر به عنوان نايب رئيس اول و سيد محمد صادق طباطبايى با 51 رأى از 80 نماينده حاضر به عنوان نايب رئيس دوم انتخاب شدند . 5 امروز وليعهد ، خبر استعفاى وزير جنگ را به رئيس مجلس داد . 6

* ترفند رضا خان عليه معتمد التجار

به دنبال سخنرانى معتمد التجار نماينده آذربايجان در مجلس شوراى ملى و انتقادات او از زير پا گذاشته شدن اصول مشروطيت توسط رضا خان وزير جنگ - كه تلويحا به آن اشاره كرد - رضا خان امروز از حاكم نظامى آذربايجان خواست كه « از طرف اهالى آذربايجان تلگرافى به عنوان ذيل به جرايد و مقامات عاليه مركز مخابره شود . » رضا خان خود متن تلگرام را براى حاكم نظامى آذربايجان چنين ديكته كرد : « در تعقيب تلگرافات و عرايض سابقه ، مجددا تأكيد مىنماييم كه اين وكلاى تبريز از طرف ما ملت آذربايجان انتخاب نشده و ما آنها را به رسميت و نمايندگى نمىشناسيم و ابدا از تعيين آنها اطلاع نداريم [ ناخوانا ] آنها بدهند بر خلاف رضا و ميل اهالى آذربايجان است . به‌علاوه ما اهالى آذربايجان روحا و جسما
روزشمار تاريخ معاصر ايران ( فارسى ) — صفحة 405 | حسن فراهانى