سهشنبه 21 آذر 1300 / 13 دسامبر 1921 / 13 ربيع الثانى 1340
* حمله تركمنها به پست مرزى شمسى خان
چند نفر از تراكمه روسيه ، شبانه به پست شمسى خان حمله نمودند كه پس از درگيرى با مأمورين مرزى و تيراندازى كردن بسيار متوارى شدند .
يك قبضه تفنگ پنج تير از آنان بدست سواران درهجز افتاد .
پيرو اين واقعه ، به دستور كارگزارى درهجز هشت نفر به تعداد محافظين پست مرزى آن منطقه افزوده شد . 1
* شامىهاى مقيم ايران و امور قضايى آنان
سفارت فرانسه بنا به اظهارات كميسر عالى فرانسه در بيروت در نامهاى به وزارت امور خارجه خاطرنشان ساخت ، اتباع ايرانى مقيم شام 2 در امور قضايى از حقوق دول كاملة الوداد استفاده مىنمايند و شايسته است همين رويه در مورد اتباع شام مقيم ايران نيز اعمال شود . 3
اما وزارت امور خارجه در پاسخ به اين درخواست اظهار نمود ، براى دولت ايران پذيرش مسائلى كه مبتنى بر كاپيتولاسيون باشد مقدور نيست و در كليه عهدنامههايى كه اخيرا متعهد شده ، اين رويه را رعايت نموده است . 4
* تغيير در نگرش مطبوعات ايران
مدتى پس از آغاز مذاكرات بين « استاندارد اويل » و شركت نفت ايران و انگليس در نيويورك ، در نوامبر 1921 ، « گدس » و « جان كدمن » نمايندگان شركت نفت ايران و انگليس ، گزارش دادند : پيشاپيش تغيير محسوسى در نگرش مطبوعات ايران به وجود آمده و اظهارات و بيانيههاى ضد انگليسى تقريبا متوقف شده است . 5
* تأسيس كنسولگرى افغانستان در سيستان
عبد العزيز وزيرمختار افغانستان در ايران پيرو مذاكره شفاهى با وزير امور خارجه ، امروز با ارسال نامهاى ، از وى خواست به دليل رفتوآمد زياد اتباع افغانستان در سيستان و تجارت آنها در اين منطقه ، با ايجاد كنسولگرى دولت افغانستان در سيستان موافقت شود . 6
* سرقت احشام از سوى برخى افراد طايفه يارعلى
عدهاى از تراكمه طايفه يارعلى در حال سرقت احشام در يكى از روستاهاى اطراف استرآباد بودند كه اهالى متوجه سرقت آنان شدند و با آنان درگير شده و به زدوخورد ، پرداختند . پس از مجروح شدن يكى از سارقين تراكمه فرار كردند . 7
هامش
( 1 ) . اسناد وزارت خارجه ، س 1300 ، ك 44 ، پ 29 ، ص 1 .
( 2 ) . شام : شامل كشور سوريه و لبنان كنونى بوده است .
( 3 ) . مراسله سفارت فرانسه به وزارت خارجه ، 21 / 9 / 1300 ، اسناد وزارت خارجه ، س 1300 ، ك 2 / 16 ، پ 50 ، ص 3 .
( 4 ) . مراسله وزارت خارجه به سفارت فرانسه ، 6 / 12 / 1300 ، اسناد وزارت خارجه ، س 1300 ، ك 2 / 16 ، پ 50 ، ص 9 .
( 5 ) .Cadman ( N . Y ) to APOC ( London ) , 13 Dec 1921 , in APOC to Fo , 14 Dec 1921 . Fo 371 / 6418 / 13802 ; Geddes to Curzon , 18 Jan 1922 , Fo 371 / 781 / 712. ( 6 ) . مراسله سفارت افغانستان در تهران به وزير خارجه ، 21 / 9 / 1300 ، اسناد وزارت خارجه ، س 1300 ، ك 12 ، پ 4 ، ص 1 .
( 7 ) . روزنامه ايران ، 22 / 9 / 1300 ، ص 2 .