آنجا انتقال كردند ، و سامانيان در بخارا مقام داشتهاند ، به حكم آنكه سرحد خراسان و ماوراء النهر است ، و مردمان بخارا چنان فرمانبردار و نيك عهداند ، كه پادشاهان وطن در ميان ايشان اختيار كردند ، و پادشاهان خراسان از آل سامان اسمعيل بن احمد بود ، و در بخارا مقام داشت ، و مردمان خراسان با او خيانت كردند هم در بخارا بماند و فرزندان او هم آنجايگه بماندند ، و پيش از آن ولات ماوراء النهر به سمرقند مقام داشتند ، به ابخاج و فرغانه « 1 » و از آن پس ولات بخارا از خراسان جدا بودندى تا آخر وقت طاهر ، و خجاده « 2 » بر راه بيكند نهادست ، و ميان آن و ميان راه يك فرسنگ است ، و مغكان « 3 » بر پنج فرسنگى شهر نهادست بر دست راست راه بيكند و از آنجا تا راه ، سه فرسنگ زمين باشد ، و زندنه « 4 » بر چهار فرسنگى بخارا باشد ، بومجكث « 5 » بر راه طواويس باشد ، به چهار فرسنگى ، و از كرمينه « 6 » تا بيكند يك فرسنگ باشد در حد سغد ، و بامجكث بر رود سغد نهادست ، برتر از بيكند ، و غانكث « 7 » برابر كرمينه نهادست ، و سغد ببخارا پيوسته است ، و چون از كرمينه بگذرد ، به دبوسى آيد ، آنگه ربنجن و كشانى « 8 » آنگه سپيدرود سمرقند « 9 » اينهمه ميانهء سغدست ، و قصبهء سغد سمرقندست ، و بر جانب جنوبى نهادست از رود سغد و شارستان و ربض دارد ، و سراى امارت و لشكرى پيشه همه در قهندز بود ، و شارستان حصارى دارد به چهار دروازه : در چين بر جانب مشرق ، و در نوبهار سوى مغرب ، و در بخارا بر جانب شمال ، و دروازهء كش بر بر جانب جنوب ، و در سمرقند .
آب روان در بازارها و محلتها و مسكنها ميرود ، ورودى [ از ] ارزيز ساختهاند بر مسنى بلند « 10 » از رويگران بردارد تا دروازهء كش و روى اين رود ارزيزست ،
هامش
( 1 ) - مسالك : بالشاش و فرغانه .
( 2 ) - اصل : نحاره .
( 3 ) - اصل : معكان .
( 4 ) - اصل : مديه .
( 5 ) - اصل : نومجكث .
( 6 ) - مسالك : كرمينيه ، به صورت متن هم صحيحست
( 7 ) - اصل : غاتكت .
( 8 ) - اصل : سجرود كسانى .
( 9 ) - مسالك : ثم ربنجن و اللكشانية و اشتيخن و سمرقند .
( 10 ) - مسالك : مسناة عالية من حجارة يجرى عليها الماء من الصفارين .