تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ايران باستان ( تاريخ مفصل ايران قديم ) ( فارسى ) — صفحة 1499

مساهمون:

ص١٤٩٩
انامك - مرغ‌زن - وىيخن . براى سه ماه بهار : گرم‌پد - ثورواهر - ثاىگرچيش . اسامى سه ماه تابستان معلوم نيست . اوّل سال مصادف با اوّل پائيز بود و با تاريخ بابلى موافقت داشت . بعضى تصوّر ميكنند ، كه بعدها داريوش اوّل تاريخ آوستائى را قبول و آن را رسمى كرد « 1 » . ولى سندى نداريم ، زيرا شاهان هخامنشى غيراز داريوش تاريخ را ذكر نكرده‌اند و تاريخ او بماهها محدود است . مسكوكات هم ، چنان كه ميدانيم ، بىتاريخ است . چيزى كه جالب توجه مىباشد ، اين است كه اسم يكى از زنان داريوش سوّم را آبان دخت مينامند و آبان هشتمين ماه تقويم آوستائى است . بعضى از اسم انامك كه بمعنى بىنام است تصوّر ميكردند ، كه اين اسم در سالهاى كبيسه براى ماه سيزدهم استعمال ميشده ، ولى اين نظر صحيح نيست ، زيرا داريوش در دو سال متواتر اين اسم را ذكر كرده و واضح است در دو سال پىدرپى ممكن نبود سال كبيسه باشد . انامك بمعنى ماه خدايان بىنام است « 2 » . علاوه بر انامك اسامى بعض ماه‌هاى مذكور بپارسى امروزى هنوز مفهوم است ، مثلا باغ‌ياديش - بمعنى ياد ( پرستش ) خداست ، آثريادى بمعنى ياد ( پرستش ) آتش ، مرغ‌زن - مرغ‌زن ( چمن‌زن ) . ثورواهر - بهار پرغرور . گرم‌پد - پاى گرما ( تلمن - فرهنگ و متن‌هاى پارسى قديم ، صفحات 59 - 133 ) . راجع به اين موضوع ، كه در دوره هخامنشى مبدأى براى تاريخ بوده يا نه و اگر بوده از چه واقعه‌اى آن را حساب ميكردند ، اطلاعى نيست ، ولى چون در بابل ابتداى سلطنت هر شاهى را مبدأ ميدانستند و نظر باينكه پارسيها و ماديها چيزهاى زياد از بابلىها و آسوريها اقتباس كردند ، گمان قوى ميرود ، كه در دوره هخامنشى هم همين ترتيب رعايت ميشده ، ولى اين نكته را نيز بايد در نظر داشت ، كه روى سكّه‌ها تاريخ نگذاشته‌اند .
هامش
( 1 ) - ماه‌هاى تاريخ آوستائى همان ماه‌هاى كنونى است . ( 2 ) - فقه اللغة ايرانى ، 412 ، شماره 1 .
تاريخ ايران باستان ( تاريخ مفصل ايران قديم ) ( فارسى ) — صفحة 1499 | حسن پيرنيا ( مشير الدوله )