[ مقدمه مؤلف ]
بسمه تعالى
در اين جلد از مجلدات تاريخ اجتماعى ايران نمودها و مظاهر مختلفى از زندگى اجتماعى ايرانيان در طول تاريخ مورد مطالعه و تحقيق قرار گرفته است ؛ از جمله اخلاق و رسوم اجتماعى ، مراسم عروسى و عزا ، تفريحات و سرگرميهاى مردم ، طرز پذيرائى از مهمانان ، انواع غذا و خوراك و پوشاك ، در دورانهاى مختلف ، و ديگر مظاهر گوناگون زندگى مورد بررسى واقع شده است .
بايد توجه داشت كه عوامل گوناگونى در تكوين اخلاقيّات و نفسانيّات افراد اجتماع تأثير مىگذارد ، كه از آن جمله ، دوران تاريخى ، و محيط اجتماعى تأثير فراوانى در پيدايش اخلاقيّات مردم دارد ، فى المثل نظريات اجتماعى و تعاليم سياسى ابن مقفّع دانشمند معروف ايرانى ، كه در حدود 13 قرن پيش اظهار شده است ، و تعاليم اخلاقى سعدى كه در حدود 7 قرن پيش در عهد اتابكان فارس در آثار منظوم و منثور سعدى منعكس شده ، كاملا با محيط تاريخى و اجتماعى آن دورانها مطابقت و همآهنگى دارد . چنان كه « روح القوانين » منتسكيو كه كتابى است در فلسفهء سياسى و در نيمهء دوم قرن هيجدهم يعنى در 1748 در ژنو چاپ شده ، كاملا با مقتضيات محيط اجتماعى آن روز اروپا مطابقت داشته است و شايد در اثر همين همآهنگى مندرجات كتاب با نيازمنديهاى اجتماعى اروپا بود ، كه كتاب مزبور در مدت دو سال ، بيست و دو بار طبع و منتشر گرديد ، مردم با علاقهء فراوان به مطالعه و تحقيق در پيرامون مطالب آن مىپرداختند . اين كتاب ، در دورانى كه اروپا از ظلم و استبداد پادشاهان مستبد رنج مىبرد ، رژيمهاى سياسى و انواع حكومتهائى كه در تاريخ بشر پديد آمده است مورد بحث قرار مىدهد و روابط و رسوم و عادات و قوانين اجتماع و طبيعت را بررسى مىكند .