تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي ) — صفحة 155

مساهمون:

ص١٥٥

587

الاعتذار منذر ناصح . اعتذار ترساننده است صاف بي غشّ ، معنى شايع « اعتذار » عذر خواهى وطلب معذور داشتن است وبنا بر اين ممكن است مراد اين باشد كه كسى كه تقصيري كرده باشد نسبت بشخصى وعذر خواهى كند وطلب اين كند كه آن شخص أو را معذور دارد همان خجالت وانفعال كه در آن حال كشد ترساننده است صاف بي غشّ أو را از كردن گناه وتقصير ديگر ، واگر أو را أدنى بصيرتي باشد ديگر كارى نكند كه چنان انفعال وخجالتى بكشد ، يا اين كه از براي هر كسى از أرباب بصيرت ملاحظه خجالت وانفعالى كه در وقت عذر خواهى بايد كشيد ترساننده است از كردن گناه وتقصير وكافى است در منع آن ، و « اعتذار » بمعنى مندرس شدن رسم نيز آمده ، وممكن است در اينجا باين معنى باشد ومراد اين باشد كه مندرس شدن رسوم وآثار گذشتگان ترساننده است صاف بىغشّ زيرا كه كسى كه أو را أدنى دريافتى باشد هرگاه مشاهده آنها كند داند كه دنيا با اين عدم ثبات وبقا شايسته حرص بر آن وسعى در آن نيست وبهر نحو كه رو دهد بزودى بگذرد چاره كار آخرت بايد كرد كه تحمّل عذاب ابدى وعقاب سرمدي نتوان كرد . ودر بعضي نسخه‌ها « الاعتبار » بدل « الاعتذار » است وبنا بر اين معنى اين است كه : عبرت گرفتن ترساننده‌ايست صاف ، واز آنچه در وجه آخر مذكور شد توجيه آن ظاهر مىشود ومحتاج ببيان عليحده نيست واين نسخه ظاهرتر است .

588

الطّاعة متجر رابح . فرمانبردارى حق تعالى تجارتي است سودمند .

589

الحقّ أفضل سبيل . طلب حقّ در هر باب بهترين راهى است .