سلمان در انواع قالبهاى شعرى خصوصا قصيده و غزل آثار بسيار شيوايى دارد و علاوه بر ديوان اشعار داراى دو منظومه مثنوى است : « جمشيد و خورشيد » كه آن را به سال 763 ه . ق سامان داده و فراقنامه كه در سال 770 ه . ق كار نظم آن را به پايان برده است .
وى سالهاى پايانى عمر را به دليل ناتوانى و ضعف قوّه بينايى در زادگاه خود گذرانيد و سرانجام در دوازدهم ماه صفر سال 778 ه . ق در آستانه هفتاد سالگى بدرود حيات گفت . « 1 »
كليات سلمان ساوجى به تصحيح دكتر عباسعلى وفايى در سال 1376 توسط انجمن آثار و مفاخر فرهنگى چاپ و منتشر شده است .
سبك شعرى
شيوه شعرى سلمان ساوجى در قصيده آميزهاى از سبك عراقى و سبك خراسانى است ، ولى در ساير قالبهاى شعرى خصوصا قالب غزل از سبك عراقى سود مىجويد و غزليّات پرشور و شيواى او از بهترين آثار منظوم پارسى در اين سبك شعرى به شمار مىرود .
دامنه تاثير آثار عاشورايى
سلمان ساوجى در زمينه شعر آيينى داراى آثار فاخر و ممتازى است و در آنها از ژرفاى جان نسبت به آل اللّه عرض ادب و ارادت مىكند .
هر چند برخى سعى كردهاند كه او را پير و اهل تسنن قلمداد كنند ، ولى در كليات او به ابياتى برمىخوريم كه در شيعه بودن او نمىتوان ترديد كرد . وى در تركيببند آيينى خود منزلت امير مؤمنان على ( عليه السلام ) را در نهايت شيوايى به تصوير مىكشد و بر رهبرى بلا منازع آن حضرت پس از رحلت رسول خدا ( صلى اللّه عليه و آله و سلم ) پاى فشارد :
اى برابر كرده ايزد با خليلت در وفا * آيت « يوفونَ بِالنَّذر » است بر حالت گوا
بوده با ايّوب همسر درگهِ صبر و شكيب * گشته با جبريل همره در ره خوف و رجا
نوح اگر در شكر او « عبداً شكورا » گفت ، گفت : * از برايت « سَعيكم مشكور » اندر « هَل اتى » . . .
مىكنم اقرار و دارم اعتقادِ آنكه نيست * در ره دين رهبرى همچون تو بعدِ مصطفى
وز زبان روح گفته با محمد ، كردگار : * لافتى الّا على لا سيف الّا ذو الفقار
هامش
( 1 ) . دويست سخنور ص 147 تا 149 ؛ مقدمه كليّات سلمان ساوجى .