و لا إله الّا اللّه دو نوبت .
و فرمود : در نماز صبح اگر بعد از حىّ على خير العمل دو نوبت الصّلاة خير من النّوم گفته شود ، باكى نباشد . و فرمود : الاقامة كذلك يعنى اقامه نيز مانند اذان است .
و مراد از تشبيه اذان و اقامه در اين حديث ، مماثله « 1 » در نوع فصول « 2 » است ، جز كلمه قد قامت الصّلاة كه جزو اقامه است ، چه عدد كلمات مساوى نيست . و ابن بابويه در « من لا يحضره الفقيه » بعد از ذكر اين حديث مىفرمايد :
هذا هو الاذان الصّحيح لا يزاد و لا ينقص منه ، و المفوضة « 3 » لعنهم اللّه قد وضعوا اخبارا و ازدادوا في الاذان : ( محمّد و آل محمّد خير البريّه ) ، مرتين . و فى بعض رواياتهم ، بعد ( اشهد انّ محمّدا رسول اللّه ، اشهد ان عليّا ولى اللّه ) مرّتين و منهم من روى بدل ذلك ( اشهد ان عليّا امير المؤمنين حقا ) مرّتين . و لا شكّ انّ عليا ولىّ اللّه و انّه امير المؤمنين حقّا و انّ محمّدا و آله صلوات اللّه عليهم خير البريّة . و لكن ليس ذلك فى اصل الاذان و انّما ذكرت ذلك ليعرف بهذه الزّيادة المتهمون بالتّفويض المدلسون انفسهم فى جملتنا .
و ديگر علماى شيعه از وى اين كلمات را نپسندند و در سنن ابن ماجه كه از فحول علماى اهل سنت است ، مسطور است كه : نوبتى بلال به در حجرهء پيغمبر آمد و گفت : الصّلاة يا رسول اللّه ، گفتند : آن حضرت در خواب است . دو كرّت « 4 » گفت :
الصّلاة خير من النّوم و بعد از آن اين كلمه را در بانگ نماز بامداد مقرر داشتند . و به روايتى پيغمبر اين كلمه را مقرّر داشت ، و مالك بن انس در مواطا آورده كه در زمان عمر خطاب مؤذّن به نزد او آمد ، براى نماز صبح . عمر در خواب بود ، گفت : الصّلاة خير من النّوم عمر بيدار شد و حكم داد ، اين كلمه را در بانگ نماز صبح داخل كند .
هامش
( 1 ) . مماثله : شبيه و مانند بودن .
( 2 ) . هر يك از جملات اذان و اقامه را « فصل » نامند .
( 3 ) . المفوّضة هم القائلون بتفويض اللّه تعالى الامور الى محمد و على ( ع ) يعنى : مفوضها كسانى را گويند كه عقيده دارند خداوند متعال تدبير امور آفرينش را به محمد و على عليهما السلام واگذار كرده است .
( 4 ) . كرت : بار ، دفعه ، مرتبه