مفهوم « هستى » مشترك معنوى يا لفظى ؟ 492
اصالت « وجود » يا « ماهيت » 496
مفهوم « وجود » بسيط و مستغنى از تعريف است 505
نظريهء « وحدت در عين كثرت و كثرت در عين وحدت » 506
وحدت وجود 509
تباين و كثرت وجودات 511
وحدت در عين كثرت و كثرت در عين وحدت 513
جنبهء تاريخى مسائل وجود 522
نظريههايى كه در اين مقاله به ثبوت رسيد 530
مقالهء هشتم : ضرورت و امكان 531
مقدمه 533
معناى « ضرورت » و « امكان » 535
ضرورت و امكان معقول است نه محسوس 537
اين بحث ، علمى است يا فلسفى ؟ 538
منشأ ضرورت و امكان 540
قانون علّيت و معلوليّت 542
علت ، ضرورت دهنده به معلول است ( جبر علّى و معلولى ) 543
آيا نيازمندى به علت تنها در حدوث است يا هم در حدوث است و هم در بقا ؟ 545
ضرورت بالذات و بالغير 546
ضرورت ذاتى فلسفى و ضرورت ذاتى منطقى 548
توجيه نظام موجودات 553
« اصالت وجود » و ضرورت و امكان 556
آيا موجود معدوم مىشود ؟ 561
قانون لاوازيه 569
ضرورت و امكان 573
قانون « علّيت و معلوليت » پايه و اساس علم 577
نيازمندى معلول به علت از نظر حدوث و بقا 578
تقابل فيزيك جديد با نظريهء ارسطويى ( احتياج حركت به محرك دائمى ) 593
« قانون جبر » ناقض قاعدهء فلسفى « نيازمندى معلول به علّت در بقا » 596
بطلان تسلسل علل 602
مسألهء « جبر و اختيار » 607
مجموع راههايى كه بشر در مسألهء « جبر و اختيار » پيش گرفته است 610
نفى ضرورت علّى و معلولى ملازم با آزادى و اختيار نيست 612
ضرورت علّى و معلولى افعال انسان منافى با اختيار و آزادى نيست 613
فعاليت التذاذى و فعاليت تدبيرى 619
مقدمات افعال اختيارى 622
آيا اين مقدمات اختيارى است يا غير اختيارى ؟ 623
جبر و تفويض از جنبهء كلامى 627
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 17
مساهمون: مرتضى مطهرى
ص١٧