« هرمس مثلث » ناميدند و به « مثلث الحكمه » يا « مثلث النعمه » خواندهاند باعتبار دارا بودن سه مقام نبوّت و حكمت و سلطنت ( اعلام قرآن - دائرة الفرائد - لغتنامه )
ادغام ( ا )
در اصطلاح تجويد ، داخل كردن حرفى به حرفى ديگر است به طورى كه هنگام تلفظ حرف اول ( مدغم ) به كلى از بين رفته و حرف دوم ( مدغم فيه ) مشدد گردد .
1 . ادغام باغنه - ادغام مع الغنه . ادغام نون ساكنه در چهار حرف از حروف يرملون است . هرگاه بعد از نون ساكنه ( تنوين ) يكى از حروف ( ى . م . و . ن ) پيش آيد هنگام تلفظ نون ساكن از بين رفته و حرف بعد از آن مشدد مىگردد . در اين صورت هنگام تلفظ صدا در خيشوم بينى مىافتد ( بخش عمده صوت از فضاى بينى خارج مىشود ) .
2 . ادغام بدون غنه - ادغام بلاغنه . ادغام نون ساكنه در دو حرف از حروف يرملون است . هرگاه بعد از نون ساكنه يكى از حروف ( ل . ر ) پيش آيد هنگام تلفظ نون ساكن از بين رفته و حرف بعد از آن مشدد مىگردد و در اين صورت هنگام تلفظ صدا به خيشوم بينى نمىافتد .
3 . ادغام صغير - ادغام صغرى . وقتى است كه حرف اول ساكن و حرف دوم متحرك باشد در اين صورت حرف اول در دوم ادغام مىشود و چون در اين مورد بيش از يك عمل انجام نمىشود آن را ادغام صغير ناميدهاند و بر سه نوع است . ادغام متجانسين ( ادغام لازم است وقتى كه دو حرف متحد در مخرج و متغاير در صفت باشند ) . ادغام متماثلين ( ادغام لازم است وقتى كه دو حرف متحد در مخرج و صفت باشند ) . ادغام متقاربين ( ادغام جايز است وقتى كه دو حرف نزديك به هم در مخرج و صفت باشند ) .
4 . ادغام كبير - ادغام كبرى . وقتى است كه دو حرف متحرك پهلوى هم قرار گيرند در اين صورت حرف اول را ساكن و در حرف دوم ادغام نمايند و چون دو عمل در اين مورد انجام مىشود يا در اين عمل سخنى است يا اينكه كثير الوقوعتر از ادغام صغير است آن را ادغام كبير گفتهاند .
ادم ( ا د )
در زمان رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله از جمله ( - ) نوشتافزار قرآن
اذلاق ( ا )
اصطلاحى در تجويد قرآن - مخارج حروف ( 2 )
ارايت
- سوره ارايت
اربعين ( ا ب )
به معنى چهل . واژهاى كه چهار بار در قرآن كريم آمده است . چهل شب ( اعراف - 142 ، بقره ، 51 ) و چهل سال ( مائده - 26 ، احقاف 15 )
اربعة ايام
- ايام اربعه
اربعة حرم ( ح ر )
إِنَّ عِدَّةَ الشُّهُورِ عِنْدَ اللَّهِ اثْنا عَشَرَ شَهْراً فِي كِتابِ اللَّهِ يَوْمَ خَلَقَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ مِنْها أَرْبَعَةٌ حُرُمٌ
( توبه - 36 )
نزد اكثر مفسران چهار ماه حرام ذى قعده و ذى حجه و محرم و رجب است .
ارتداد ( ا ت )
إِنَّ الَّذِينَ ارْتَدُّوا عَلى أَدْبارِهِمْ مِنْ بَعْدِ ما تَبَيَّنَ لَهُمُ الْهُدَى الشَّيْطانُ سَوَّلَ لَهُمْ وَ أَمْلى لَهُمْ