مشكلات خارجى در درجهء نخست از سوى مشركان آفريده مىشد . اينان پس از جنگ احد اقدام به جنگ تبليغاتى عليه مسلمانان كرده دستاوردهاى آن را بزرگ و ارزشمند جلوه مىدادند و از منزلت مسلمانان مىكاستند . دسته ديگر از مشكلات خارجى از سوى قبايل مجاور آفريده مىشد . اينان اعرابى بودند كه سر به فرمان زورمندان بودند و خود را صلحجو و آرامش طلب جلوه مىدادند . اما نسبت به مردمان ناتوان بدون هيچ نرمى و شفقتى زروگويى و سختگيرى مىكردند .
مسلمانان ناگزير بودند كه پاكسازى را يك بار ديگر تكرار كنند تا صفوفشان نظم مجدد بيابد ؛ سلطهء كامل آنان بر مدينهء منوره و قبايل مجاور دوباره تثبيت شود ؛ و عظمت از دست رفتهء خود را در ميان مشركان قريش و قبايل عرب و همپيمانانشان باز آرند .
مشركان : با اينكه پيامدهاى دراز مدت جنگ احد به نفع قريش نبود ، از نتايج آن بسيار خشنود بودند . در حقيقت ، پيروزى آنها تنها جنبهء تاكتيكى داشت و از نظر استراتژيكى شكست خورده بودند . به عبارت ديگر پيروزى آنها جنبهء ظاهرى داشت و به واقع شكست خورده بودند ، اما غافل از نتيجهء واقعى جنگ سرگرم مباهات به پيروزى خود گشته آن را به اعراب همهء نقاط اعلان كردند .
قبايل صحرانشين مجاور مدينه نيز همانند مشركان از پيامدهاى جنگ احد ، ارزيابى درستى نداشتند . از اين رو در مسلمانان طمع بستند و پنداشتند كه ملت اسلامى ، اينك براى آنها به صورت لقمهاى چرب درآمده است .
يهوديان : يهوديان چنين مىپنداشتند كه جنگ احد مسلمانان را تضعيف كرده است و بايد در فرصت مناسب انتقام خون برادرانشان يعنى بنى قينقاع و نيز انتقام كعب بن اشراف را بگيرند . به اين منظور آغاز به ايجاد وحشت و مشكل آفرينى كردند .
هدفهاى طرفين :
مسلمانان : مبارزه با مداخلهء يهوديان و مشركان در امر نشر اعتقادشان و دفاع از مال و جان در برابر تجاوزگران .
مشركان و يهوديان : از ميان بردن مسلمانان و تاراج اموالشان .