گفتار سوّم پلك و اطراف پلك
فصل اول شپشه در پلك چشم
مادهء شپشه رطوبتى عفونى است كه طبيعت به سوى پوست مىفرستد و از حرارت غير طبيعى ناشى است . كسانى كه انواع مختلف از غذا مىخورند و كم ورزشند و پاكيزه نيستند و حمام نمىروند ، به شپشه مبتلا مىشوند .
علاج :
تخليهء سر و تن و طرف چشم وسيلهء داروهايى كه مىدانى . به ويژه مادهء غرغره از سركه و خردل به عمل آور ! بعدا چشم را مىشويى و آب دريا و آبشور و گوگردى مىپاشى . رستنگاه مژهها را با داروى مركب از : يك واحد شب ، نيم واحد مويزج و گاهى از الوا و بورك نيم جزء با سركهء موسير عجين كنى و بمالى ! مويزج و بورك داروهاى خوبى هستند .
فصل دوم سلاق - كه نام يونانى آن انيوسيما است
سلاق عبارت است از كلفتى در پلكها ، كه ناشى از مادهء غليظ تباه و خورنده و بوركى مىباشد .
پلكها را سرخ گرداند . مژهها مىريزد ، رستنگاه مژهها زخمى مىشود ، كه در نتيجه چشم را به تباهى كشاند . اكثرا سلاق بعد از رمد آيد . سلاق تازه آمده و سلاق كهنه و بدخيم هست .
علاج :
تا نو است و كهنه نشده ، ضماد عدس پخته با گلاب ؛ ضماد خرفه و كاسنى با روغن گل و سپيدهء تخم كه شب بر چشم نهند و صبح به حمام روند ؛ عدس پوستكنده ، سماق ، پيه انار ، گل ، با شراب