غذايى ديگر نخورده باشد باعث نشر حرمت مىشود ، و همچنين اگر آن قدر شير خورده باشد كه علم هم رسد يا دو نفر صاحب وقوف عادل بگويند كه : از شير آن گوشت واستخوان از براى آن طفل روييده شده ، و اگر به غير از اينها باشد نشر حرمت نمىكند .
( 528 )
س 19 : هر گاه كسى قواعد عربيّت را نداند ، و همان صيغه را از روى نوشته كه اعراب آن صحيح باشد و معنى آن را بداند ، واقع مىتواند ساخت يا نه ؟
ج : هر گاه قصد انشاء كند ، يعنى قصد كند كه ايجاد بيع يا نكاح را مثلًا به اين عقد مىكند ، وغرض إخبار نيست صيغه ء او صحيح است .
( 529 )
س 20 : نكاح فضولى يا بيع فضولى صحيح است يا نه ؟
ج : در نكاح صحيح است ، و در بيع بنا بر اقوى صحيح نيست .
( 530 )
س 21 : هر گاه شخصى ولد خود را به حدّ تكليف نرسيده كدخدا كند وصبيّه ء غيرى را به نكاح ولد خود در آورد ، در اين صورت صداق در گردن ولد است كه اداء نمايد يا والد ؟
ج : هر گاه والد مهر را بر ذمّه ء خود قرار داده باشد و ضامن مهر شده باشد ، بر ذمّه ء والد است مطلقا ، و اگر بر ذمّه ء خود تصريح نكرده باشد ، پس اگر ولد مالك چيزى نباشد مطلقاً ، باز بر ذمّه ء والد است ، بلكه اگر در اين صورت هم تصريح به اين كند كه با ولد باشد باز بر ذمّه ء خود والد است ، و اگر مالك چيزى باشد بر ذمّه ء ولد است ، و اگر ولد به قدر بعضى از مهر را مالك باشد پس به قدرى كه دارد با ولد است وبقيّه بر والد . پس در اينجا چهار حكم است .
اوّل : اين كه با ضمان والد صريحاً مطلقا با والد است .
دوم : اين كه با عدم ضمان وعدم تصريح در صورت فقر با والد است و در
رسائل ومسائل ( فارسي ) — صفحة 41
مساهمون: ملا أحمد النراقي
ص٤١