ميدان جنگ كشاند و در معرض كشته شدن قرار داد !
امير مؤمنان گفت : « پس قاتل حمزه [ نيز ] پيامبر خداست ! » . « 1 »
و - شهادت خزيمة بن ثابت ( ذو شهادتين )
420 . الطبقات الكبرى - به نقل از عمارة بن خُزَيمة بن ثابت - : خزيمة بن ثابت در جنگ جَمَل حضور داشت ، ولى دست به شمشير نبُرد . وى در صِفّين نيز حاضر بود و گفت : من هرگز نمىجُنبم تا آنگاه كه عمّار كشته شود . پس مىنگرم كه چه كسى او را مىكشد ؛ زيرا از پيامبر خدا شنيدم كه گفت : « او را گروهك متجاوز ، خواهند كُشت » .
آنگاه كه عمّار بن ياسر كشته شد ، خزيمه گفت : اكنون گمراهى آشكار شد . پس [ به معركه ] نزديك شد و به نبرد پرداخت ، چندان كه كشته شد . « 2 »
ز - نبردِ اشتر
رويدادهاى سنگين و سختىهاى زندگى و دگرگونىهاى روزگار ، در صيقل دادنِ افراد و نمود يافتنِ والايى و شكوه آنان ، بسيار نقش دارند .
اينگونه رويدادها همانگونه كه عظمت روح انسان را آشكارا هويدا مىكنند ، اثرى ژرف بر ايجاد زمينهء بروز شخصيّت انسان در هنگامههاى خاص و رخ نمودنِ جنبههاى پنهانِ افراد دارند . در دگرگونىها و رخدادهاى روزگار ، حقيقت انسان شناخته مىشود و اين سخن امير مؤمنان ، بهترين روشنگرِ اين حقيقت ژرف است كه : « در دگرگونىهاى اوضاعِ [ روزگار ] ، گوهرهاى مردان شناخته مىشود » . « 3 »
بدينسان ، آوردگاهِ صفّين آينهاى شد كه شخصيت مالك در آن تجلّى يافت ؛ همان شخصيّت تابناك تاريخ تشيّع كه رزمندهء برجسته و پهلوان دلير و جنگجوى يان نبرد بود .
هامش
( 1 ) . شرح نهج البلاغة : ج 20 ص 334 ح 835 .
( 2 ) . الطبقات الكبرى : ج 3 ص 259 .
( 3 ) . نهج البلاغة : حكمت 217 .