3 - إنّ أفضل النّاس من حلم عن قدرة ، و زهد عن غنية ، و أنصف عن قوّة 3477 .
4 - الحليم من احتمل إخوانه 1111 .
5 - الحليم الّذي لا يشقّ عليه مؤنة الحلم 1303 .
6 - إن لم تكن حليما فتحلّم ، فإنهّ قلّ من تشبهّ بقوم إلّا أوشك أن يصير منهم 3726 .
7 - إنّما الحليم من إذا أوذي صبر ، و إذا ظلم غفر 3892 .
8 - جالس الحلماء تزدد حلما 4722 .
9 - قد يزهق الحليم 6610 . به بدى پاداش داده و مكافات نمايد ( بلكه از او بگذرد و او را ببخشد ) .
3 - به راستى كه افزون ترين مردم كسى است كه با قدرت و توانائى بردبار بوده ، و با توانگرى و بى نيازى بى رغبت است ، و با قدرت بر انتقام عدل نمايد .
4 - بردبار كسى است كه متحمل ( بد سلوكيهاى ) برادران خود شود .
5 - بردبار كسى است كه بر او مؤنه بردبارى ( مانند فرو نشاندن غضب و فكر و تأمّل در باره آن ) دشوار نباشد .
6 - اگر بردبار نمى باشى پس طلب بردبارى كن زيرا كمتر كسى به طايفهاى شبيه مى گردد مگر آنكه نزديك باشد كه مانند آنها گردد . ( يعنى اگر كسى چنين كارى كند با اين عمل امكان دارد كه داراى صفت بردبارى شود ) .
7 - جز اين نيست بردبار كسى است كه هرگاه اذيت شود شكيبائى كند و چون ستم شود ببخشايد .
8 - با بردباران بنشين تا بردبارى زياد نمائى .
9 - گاهى بردبار يا عاقل ( بسبب فكر و يا عملش ) هلاك مىشود .
هداية العلم وغرر الحكم ( گفتار امير المؤمنين على ( ع ) ) ( همراه با ترجمه فارسى هداية العلم و غرر الحكم ) ( فارسى ) — صفحة 340
مساهمون: عبد الواحد الآمدى التميمي
ص٣٤٠