پيش از فتح مكّهانفاق كرده و ( با مشركان ) جنگيدهاست عطا خواهد كرد » . « 1 »
شعرا نيز در سوگ حضرتش مرثيههايى سرودهاند كه دل سنگ را از درد آب مىكند . همچنين آنان در اشعار خود خائنانى كه امام را با زهر از پاى در آوردند ، به رسوايى كشيدهاند . دعبل در ضمن قصيدهء معروف خود در اين باره مىگويد : « 2 »
رعتهم ذئاب من امية وانتحت * عليهم دراكا ازمة وسنون « 3 »
و عاثت بنوالعباس فى الدين عيثة * تحكم فيه ظالم وظنين « 4 »
وسموا رشيدا ليس فيهم لرشده * و ما ذاك مأمون وذاك امين « 5 »
فما قبلت بالرشد منهم رعاية * ولا لولى بالامانة دين « 6 »
رئيسهم غاو وطفلاه بعده * لهذا رزايا دون ذاك مجون « 7 »
الا ايها القبر الغريب محله * بطوس عليك الساريات هتون « 8 »
هامش
( 1 ) - همان مأخذ ، ص 286 .
( 2 ) - همان مأخذ ، ص 315 ، به نقل از مقاتل الطالبيّين ، ص 372 - 373 .
( 3 ) - گرگانى از بنى اميّه بر آنان حكومت كردند و سختى پياپى بر ايشان روى آورد .
( 4 ) - وبنى عبّاس در دين ايجاد فساد كردند و در حكومت آنان ستمگر و متهم به فرمانروايى پرداختند .
( 5 ) - رشيد ناميدند كسى را كه در آنان رشد نيافته بود و اين هم نه مأمون است و آن يك هم امين نيست .
( 6 ) - نه رشد و خردمندى از آنها در حفاظت از حقوق ديگران پذيرفته شد و نه دينى در امانتى .
( 7 ) - هم رئيسشان و هم دو فرزندش پس از وى گمراه بودند و براى همين مصيبتهاى سختى براى مردم پيش آمد .
( 8 ) - هان اى قبرى كه جايگاهش در طوس غريب است همواره برتو اشكها جارى است .