من حولها ) * ، و معناىام القرى مركز قريه هاست مثل مركز استان يا مركز بخش و يا مركز كشور . لهذا در آيهء 59 از سورهء قصص مىفرمايد : * ( و ما كان ربك مهلك القرى حتى يبعث فى امها رسولًا ) * ، يعنى خداوند قرائى را هلاك نمىكند مگر آنكه در مركز آن قرى پيغمبرى بفرستد ، و واضح است كه مقصود مكه نيست . و ثانياً نسبت بهام القرى « قروى » است مثل حنفى و سبائى و غيلانى در نسبت به ابوحنيفه و عبدا لله بن سبا و ام غيلان ، نه امى . و ثالثاً در خود قرآن مىفرمايد دربارهء يهود :
* ( و منهم اميون لايعلمون الكتاب الَّا امانى و ان هم الَّا يظنون . فويل للذين يكتبون الكتاب بايديهم ثم يقولون هذا من عند الله . . . ) * ( بقره ، 78 - 79 )
و رابعاً مقام ، مقام توجه دادن مردم است به عظمت مطلب و الهى بودن و خارق العاده بودن آن كه از ميان مردمى بىسواد مردى كتاب نخوانده را برانگيخت كه آيات خداوند را بر آنها خواند و آنها را مهذب ساخت و كتاب و حكم به آنها آموخت .
2 . از ساير آيات قرآن مخصوصاً در مواردى كه اميون قرينهء اهل كتاب قرار داده شده ، فهميده مىشود كه مقصود از « اميين » كتاب ناخوانده ها مىباشند .
3 . در بعضى آيات ديگر قرآن نيز تأييد شده كه پيغمبر قرائت و كتابت نمىدانسته ، مثل آيهء 48 از سورهء عنكبوت :
* ( و ما كنت تتلوا من قبله من كتاب و لاتخطه بيمينك اذاً لارتاب المبطلون . ) *
و آيهء 52 از سورهء شورى :
* ( و كذلك اوحينا اليك روحاً من امرنا ما كنت تدرى ما الكتاب
يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 55
مساهمون: مرتضى مطهرى
ص٥٥