و به حد ركوع يا سجود رسيد داخل در حد عبادت و مرز عبادت شد .
8 . اول مطلب :
فرق تعظيم و تقديس غير خدا و پرستش غيرخدا :
اسلام تعظيم و احترام غيرخدا را جايز اما عبادت و پرستش غير خدا را حرام كرده ، بلكه آن را شرك و موجب خروج از اسلام دانسته است .
فصل مميز ايندو چيست ؟ آيا بعضى اعمال ذاتاً عبادتند مثل ركوع و سجود و بعضى نيستند ؟ چطور است كه اسلام دست بوسى را جايز مىداند ؟ داستان امام صادق و ابوحنيفه ، اخبار من اريد به النبى .
9 . مرز الوهيت چيست ؟ .
اول اين نكته را بايد در نظر بگيريم كه مشركان نيز خداى كوچك و خداى بزرگ قائل بودند . اينجاست كه اين مسئله پيش مىآيد كه مرز الوهيت ولو الوهيت كوچك چيست ؟ .
آيا اعتقاد به مبدئيت بعضى كارها مثلًا احياء ، اماته ، رازقيت ، قضاى حوايج مردم و اطلاع بر نيات آنها از مختصات خداست و خداوند اين صفات را به هيچ مخلوقى نداده است ؟ و به عبارت ديگر اينها صفات خدايى است و اگر اين صفات را دربارهء كسى ديگر قائل شويم ، به الوهيت او معتقد شدهايم ؟ يا مرز الوهيت كارهاى ما فوق الطبيعى است ، يا ازليت و ابديت است ، يا قدرت و علم بى منتهاست ، يا استقلال و لا استقلال است كه * ( لا حول و لا قوة الَّا با لله ؟ ) * .
10 . داستان * ( الذى عنده علم من الكتاب . ) * .
آيهء * ( قل كفى با لله شهيداً بينى و بينكم و من عنده علم الكتاب . ) * .
معجزات انبيا در قرآن به خود آنها نسبت داده شده .
11 . تقديس و تسبيح مختص خداست ، چون منزه از هر نقصى ( حتى نقص امكان ) جز خدا نيست .
12 . مشركين بتها را خداى كوچك مىدانستند . ريشهء شرك و توحيد در عبادت ، شرك و توحيد افعالى است يعنى مشركين قائل بودند كه خدايان آنها استقلال در فعل دارند و جلب رضاى آنها را
يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 189
مساهمون: مرتضى مطهرى
ص١٨٩