لغت :
تفسير :
« وَ قالَ يا بَنِيَّ لا تَدْخُلُوا . . . » و چون آمادهء حركت بسوى مصر شدند يعقوب بدانها گفت : پسران من از يك در وارد مصر نشويد و از درهاى مختلف وارد شويد . . . و بگفته ابن عباس و حسن و قتادة و ضحاك و سدى و ابو مسلم : اين دستور يعقوب براى آن بود كه چون همگى برادر يكديگر و اولاد يك پدر بودند و از نظر جمال و كمال و شكل و هيئت نيز ممتاز بودند ترسيد چشم بخورند ، و مردم آنها را چشم بزنند ، و جبائى گفته است : موضوع چشم زدن و چشم زخم دليلى ندارد و منكر آن شده و از اينرو گفته است : يعقوب ترسيد مردم به آنها حسد ببرند و چون نيرو و قدرت آنها گوشزد سلطان مصر گردد از آنها بيمناك شود و آنها را بزندان افكنده و يا بقتل برساند . اما بسيارى از اهل تحقيق موضوع چشم زخم را ثابت كرده و حديثى نيز از پيغمبر - صلى اللَّه عليه و آله - در اينباره روايت كردهاند كه آن حضرت فرمود : چشم حق است و اثر دارد و چشم قلههاى كوه را فرود آورد . يعنى قدرت و اثر چشم به حدى است كه ميتواند قلهء مرتفع كوه را به زير آورد . و در حديث است كه آن حضرت براى حسن و حسين عليهما السلام دعاى چشم زخم ميخواند ، و براى دفع آن اين جملات را ميگفت : « اعيذ كما بكلمات اللَّه التامة من كل شيطان و هامة و من كل عين لامة » - يعنى شما را در پناه كلمات تامهء خدا قرار مىدهم از شر هر ديو و هر جنبندهاى و از شر هر چشم زخمى - و در روايت است كه ابراهيم عليه