مآخذ و منابع اين كتاب
يكى از مزاياى اين كتاب توجه خاصى است كه مؤلف آن نسبت به مآخذ كتاب خود داشته است .
مؤلف تقريبا دو نوع مآخذ در دسترس خود داشته :
يكم - ديدنيها يعنى : كتابهائى كه ديده و از آنها چيزهائى گرفته است .
دوم - شنيدنيها يعنى : مطالب و اخبارى كه از راويان شنيده است
1 - كتابها ، از جمله كتابهائى كه در مقدمهء از آنها ياد كرده و يا در تضاعيف كتاب نام آنها را برده است :
1 - كتاب الالوف - ابو معشر بلخى
2 - » هروشيش صاحب القصص
3 - » القروانقة - از يرونم الترجمان
4 - » ايزيدورس - اشبيلى
5 - » كتابهاى ديگرى كه در متن كتاب از آنها ياد كرده است
اكنون دربارهء هريك ازين كتابها به تفصيل سخن رانده ، آنگاه از ساير مآخذ و منابع او صحبت خواهيم داشت .
كتاب الالوف
اين كتاب تأليف ابو معشر جعفر بن محمد بن عمر از مردم شهر بلخ [ از سرزمين خراسان بوده ] ، وى يكى از ستارهشناسان نامدار [ ايرانى ] است در قرون وسطى نزد غربيان بنام : «
Albomasar
آلبوماسر » مشهور گرديده ، در آغاز جوانى به فرا گرفتن علم حديث پرداخت ، و در چهل و هفت سالگى باموختن علم ستارهشناسى گرويد ، بعضى از نويسندگان اسلامى او را متهم نمودهاند كه تأليفات ديگران را به خود نسبت