أشهدت بعض أهلها ، قال : فدرء الحدّ عن قاذفه ، وقال : أعلنوا هذا النكاح وحصّنوا هذه الفروج ( 1 ) .
از اين عبارت ثابت است كه عمر ، درءِ حدّ از قاذف نموده به سبب آنكه مقذوف نكاح خود را اعلان ننموده ، وچون نزد مخاطب درءِ حدّ را لازم است ثبوت حد ، پس لازم آيد كه اعتراف نمايد به آنكه عمر درءِ حدّ از قاذف با وصف ثبوت حدّ بر أو ومطالبه خصم نمود ، پس اگر اين افاده مخاطب درء طعن از عمر در درءِ حدّ از مغيره حسب ظاهر نمايد ، چه سود كه گلوى عمر را در طعن درءِ حدّ در ديگر مقامات گرفتار ساخت .
فليضحك قليلا وليبك كثيراً .
چهارم : آنكه بنابر اين افاده لازم مىآيد كه از عمر درءِ حدّ ثابت در اين قصه هم واقع شده ، چه هرگاه درءِ حدّ بعد از ثبوت آن باشد ، لازم آيد كه اسقاط حدّ نيز بعدِ ثبوت آن باشد ، لعدم تعقّل الفرق بينهما هاهنا .
حال آنكه اسقاط حدّ اينجا حسب إفادات خود مخاطب در " حاشية " واقع شده ، چه در عبارتى كه از " تاريخ " طبري در " حاشية " نقل كرده مذكور است :
فقال عمر : الله أكبر . . فأسقط الحدّ عن المغيرة . ( 2 ) انتهى .
ونيز در عبارتى كه مخاطب از ابن أبي الحديد نقل كرده مسطور است :
هامش
1 . [ الف ] كتاب النكاح از فقهيات عمر . [ إزالة الخفاء 2 / 112 ] .
2 . [ الف ] صفحه 589 / 776 ( نسخه مطبوعه دهلي ) . [ حاشية تحفه اثناعشريه : 589 ] .