ربّانى و عصمت ذاتى آن حضرت موجب ثبات و استقامت او شد در طريق خير و مصلحت .
فخر : در قرائت ابى بن كعب اين طور بوده است فاللَّه اولى بهم به صيغه ى جمع .
« فَلا تَتَّبِعُوا الْهَوى أَنْ تَعْدِلُوا » 135 مجمع : معنى اين جمله دو احتمال است : 1 - بهواى دل خود شهادت ندهيد منظور رفتار به عدالت است .
2 - تعدلوا مشتق از عدول باشد يعنى از شهادت خود منحرف از حقّ نشويد و عدول از وظيفه ى خود نكنيد .
فخر : چون عدالت نتيجه ى خوددارى از هوى و هوس است پس معنى آيه اين است : پى هوى و خواسته هاى نفسانى نرويد تا عادل باشيد .
« وَإِنْ تَلْوُوا أَوْ تُعْرِضُوا » 135 مجمع : ابن عامر و حمزه « تلوا » با ضمّ و صداى جلو لام و يك واو قرائت كردهاند ، و بقيّه بقرائت مشهور خواندهاند كه ضمّه ى واو اوّل و سكون واو دوّم است . و هم او نوشته است كه از ابن عبّاس و مجاهد نقل شده است : معنى جمله اين است : اگر در انجام شهادت كوتاهى كنيد و يا خوددارى نمائيد ، از سدّى نقل شده است : يعنى اگر شما حاكمان و فرماندهان از حكم براى يكى كوتاهى و مماطله كنيد ، و يا خوددارى و اعراض كنيد از يكى از دو طرف دعوى براى سود ديگرى . و از حضرت باقر ( ع ) روايت شده است « ان تلووا » يعنى اگر عوض كنيد شهادت خود را ، او « تعرضوا » يعنى اگر كتمان كنيد و بپوشانيد شهادت را .
« يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا آمِنُوا بِاللَّه وَرَسُولِه » 136 طبرى : اگر كسى اعتراض كند كه چگونه مردم مؤمن ناميده شدهاند و باز امر شده است كه مؤمن شويد ؟ جواب اين است كه چون يهود مؤمن بتورات و موسى بودند و بس ، و مسيحيها مؤمن به تورات و انجيل بودند و پيغمبر ( ص ) و قرآن را قبول نداشتند ، اين آيه خطاب به آنها است كه اى مردم مؤمن بقسمتى از رهبريهائى خداپرستى و توحيد مؤمن به همه ى آنها بشويد كه موسى و عيسى و محمّد است و كتابهاى آنها .
تفسير كشف الأسرار نوشته است : پير طريقت گفت : خداوندا موجود نفس - هاى جوانمردانى ، حاضر دلهاى ذاكرانى ، از نزديك نشانت ميدهند و برتر از
تفسير عاملي ( فارسي ) — صفحة 129
مساهمون: علي اكبر غفاري
ص١٢٩