2 - خطبهء بدون نقطه
( 1 ) و نيز خطبهاى ديگر بدون نقطه بالبداهه انشاء كرد كه اول آن اين است :
« الحمد للّه اهل الحمد و مأواه ، و له اوكد الحمد و احلاه ، و اسرع الحمد و اسراه . . . » « 1 » .
مؤلف : انشاء چنين خطبههايى بطور ارتجال و بدون سابقه با ويژگيهاى خاصى كه در الفاظ و مضامين آنها به كار رفته مىتوان گفت كه در زمرهء معجزات آن امام همام - عليه السلام - بشمار مىآيد ، و بعضى از ادبا اگر چه ابيات و يا فقراتى بدون « الف » و يا بدون نقطه آوردهاند و ليكن بايد توجه داشت كه آنان كسانى هستند كه ساليانى دراز از عمر خود را صرف تحصيل ادبيات و قسمتى از اوقات خود را صرف تركيب و تلفيق آن جملات نمودهاند ، و از محالات عادى است كه كسى بتواند بطور ارتجال و بالبداهه آنچنان خطبههايى را با آن همه درخشندگى و خصوصياتى كه دارند انشاء نمايد .
و نيز خطبهء ديگرى از آن حضرت - عليه السلام - بدون نقطه نقل شده كه اول آن چنين است :
« الحمد للّه الملك المحمود ، المالك الودود ، مصوّر كلّ مولود ، و موئل كلّ مطرود . . . » « 2 » .
3 - دوستى و دشمنى ، حفظ و نسيان ، خواب درست و نادرست
( 2 ) دو نفر نصرانى از ابو بكر پرسيدند ؛ فرق ميان دوستى و دشمنى چيست ، با اين كه از يك جا سرچشمه مىگيرند ؟ و فرق بين حفظ و نسيان چيست با اين كه مركزشان يكى است ؟ و تفاوت خواب درست و نادرست چيست با آن كه منشئشان
هامش
( 1 ) - مناقب ، سروى ، ج 1 ، ص 271 .
( 2 ) - شرح نهج البلاغه ، ملا فتح اللّه كاشانى .