نمود ، امرى كه به تشكيل احزاب و مسلح شدن به قدرت براى رسيدن به حكومت و سوء استفاده از خيرات آن انجاميد . شاعر مىگويد :
انى ارى فتنة هاجت مراجلها و الملك بعد ابى ليلى لمن غلبا « من فتنهاى را مىبينم كه برپا گشته و حكومت بعد از ابو ليلى براى كسى است كه پيروز شود » .
رسيدن به حكومت آرزوى مطلوب و رؤياى خاطر همهء گروهها گرديد .
( 1 ) « الجهشيارى » مىگويد : « هنگامى كه يزيد بن عبد الملك مرد و امر حكومت به هشام رسيد ، خبر هنگامى به وى رسيد كه او همراه عدهاى در يكى از روستاهاى متعلق به خودش بود ، پس سجده كرد و دوستان همراهش نيز به سجده افتادند ، بجز سعيد كه به سجده نيفتاد . هشام از اين كار بر او اعتراض نمود و به وى گفت : چرا سجده نكردى ؟
او گفت : براى چه سجده كنم ؟ براى اينكه همراه ما بودى و بعد به آسمان پرواز كردى ؟
( 2 ) هشام گفت : ما تو را همراه خودمان به پرواز بردهايم .
او گفت : اينك سجده كردن گوارا باشد و همراه آنان سجده كرد « 1 » .
اين مورد و موارد همانندش كه مورّخان در خصوص جنگ قدرت در آن اجتماع نوشتهاند ، نه به خاطر اين بوده است تا وسيلهاى براى اصلاحات اجتماعى و پيشرفت زندگى امّت بر حسب خواستهء اسلام بوده باشد ، بلكه براى رسيدن به خواستهء و تسلط بر مردم صورت مىگرفته است .
هامش
( 1 ) الوزراء و الكتاب ، ص 43 .