به صاحب اصليش برگرداند .
مسأله 2097 - اگر روغنى را كه با پيه مخلوط است بفروشد ، چنانچه آن را
معين كند مثلا بگويد اين يك من روغن را مىفروشم ، مشترى در صورتي كه از
أول نمىدانسته مىتواند معامله را به هم بزند ، ولى اگر آن را معين نكند بلكه يك
من روغن كلى بفروشد ، بعد روغنى كه پيه دارد بدهد ، معامله صحيح است .
مسأله 2098 - اگر مقدارى از جنسي را كه با وزن يا پيمانه مىفروشند به
زيادتر از همان جنس بفروشد ، مثلا يك من گندم را به يك من ونيم گندم
بفروشد ، ربا وحرام است وگناه يك درهم ربا بزرگتر از آن است كه انسان هفتاد
مرتبه با محرم خود زنا كند ، بلكه اگر يكى از دو جنس سالم وديگرى معيوب ، يا
جنس يكى خوب وجنس ديگرى بد باشد ، يا با يكديگر تفاوت قيمت داشته
باشند ، چنانچه بيشتر از مقدارى كه مىدهد بگيرد ، باز هم ربا وحرام است ، پس
اگر مس درست را بدهد وبيشتر از آن مس شكسته بگيرد يا برنج صدري را بدهد
وبيشتر از آن برنج گرده بگيرد يا طلاى ساخته را بدهد وبيشتر از آن طلاى نساخته
بگيرد ، ربا وحرام مىباشد .
مسأله 2099 - اگر چيزى را كه اضافه مىگيرد غير از جنسي باشد كه
مىفروشد ، مثلا يك من گندم به يك من گندم ويك ريال پول بفروشد باز هم
ربا وحرام است بلكه اگر چيزى زيادتر نگيرد ولى شرط كند كه خريدار عملي
براي أو انجام دهد ، ربا وحرام مىباشد .
مسأله 2100 - اگر كسى كه مقدار كمتر را مىدهد چيزى علاوة كند مثلا يك
من گندم ويك دستمال را به يك من ونيم گندم بفروشد ، اشكال ندارد ،
وهمچنين اگر از هر دو طرف چيزى زياد كند مثلا يك من گندم ويك دستمال
را به يك من ونيم گندم ويك دستمال بفروشد ، اشكال ندارد .
مسأله 2101 - اگر چيزى را كه مثل پارچه با متر وذرع مىفروشند يا چيزى را
كه مثل گردو وتخم مرغ با شماره معامله مىكنند ، بفروشد وزيادتر بگيرد مثلا