گوسفند غصبى بره اى بزايد ، مال صاحبش مىباشد ، ونيز شخصي كه مثلا خانه اى
را غصب كرده هر چند در آن ننشيند بايد اجاره آن را بدهد .
( مسأله 2472 ) : اگر از بچه يا ديوانه چيزى را كه مال آنهاست غصب كند ،
بايد آن را به ولى أو بدهد ، واگر از بين رفته بايد عوض آن را بدهد .
( مسأله 2473 ) : هر گاه دو نفر با هم چيزى را غصب كنند ، هر چند هر يك به
تنهائى مىتوانسته آن را غصب نمايد ، هر دو معصيت كرده ودر صورت تلف هر
يك ضامن نصف آن است ; مگر آن كه همه آن در تصرف هر دو باشد كه هر دو نفر
ضامن تمام آن مىباشند .
( مسأله 2474 ) : اگر مال غصبى را با چيز ديگرى مخلوط كند - مانند گندم
غثبيب كه با جو مخلوط شود - چنانچه جدا كردن آنها ممكن است هر چند
زحمت داشته باشد ، بايد جدا كند وبه صاحبش برگرداند .
( مسأله 2475 ) : اگر شخصي مال غصبى - مانند گوشواره - را خراب نمايد ،
بايد آن را با مزد ساختنش به صاحب آن بدهد ، وچنانچه براي مزد ندادن بگويد
آن را مانند اولش مىسازم ، مالك مجبور نيست قبول نمايد ، ونيز مالك نمىتواند
أو را مجبور كند كه آن را مانند اولش بسازد . واگر ظرف طلا ونقره يا چيزى كه
ساختن آن حرام است را غصب كند چنانچه خراب كند بايد مزد ساختن آن را
بدهد .
( مسأله 2476 ) : اگر مال غصبى را به گونه اى تغيير دهد كه از اولش بهتر
شود مثلا طلائى را كه غصب كرده گوشواره بسازد ، چنانچه صاحب مال بگويد
مال را به همين صورت بده ، بايد به أو بدهد ونمى تواند براي زحمتى كه كشيده
مزد بگيرد ، ونيز بي اجازه مالك حق ندارد آن را به صورت اولش در آورد ، واگر
بي اجازه اش آن چيز را مانند اولش كند ، بايد تفاوت ساختن آن را به صاحبش
بدهد .
( مسأله 2477 ) : اگر مال غصبى را به گونه اى تغيير دهد كه از اولش بهتر
شود ، وصاحب مال بگويد بايد آن را به صورت أول در آورى ، واجب نيست آن را
مسائلى از فقه شيعه ( فارسي ) — صفحة 452
مساهمون: السيد محمد علي الأبطحي
ص٤٥٢