پرش به محتوای اصلی

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ۴ — صفحه 309

پدیدآورندگان:

ص۳۰۹

بيان آيه 156 تا 158

لغت :

ضرب در زمين : سير در زمين و اصل آن ضرب با دست است و گفته‌اند يعنى سرعت در سير . غزى : جمع غاز مثل ضارب و ضرّب و طالب و طلّب .

تفسير :

اكنون خداوند سبحان مؤمنان را از اقتداء بمنافقان در گفتار و رفتار نهى فرموده كه : يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَكُونُوا كَالَّذِينَ كَفَرُوا - اى مؤمنان چون كافران نباشيد - مراد از كفار در اينجا منافقان يعنى عبد اللَّه بن ابى سلول و دار و دسته اوست - ( از سدى و مجاهد ) . گفته شده اعم از آنها و هر كافر ديگرى است . وَ قالُوا لِإِخْوانِهِمْ - يعنى باهل نفاق گفتند . إِذا ضَرَبُوا فِي الْأَرْضِ - يعنى اگر براى تجارت يا طلب معاش مسافرت ميكردند و ميمردند ( از ابن اسحاق ) و اينكه سفر زمينى را ذكر كرده براى اينست كه بيشتر مسافرتها در خشكى و زمين است و كمتر در دريا . و گفته‌اند علت اكتفاء بذكر ارض و خشكى اينست كه سفر دريا نيز ضمناً فهميده مىشود . و گفته‌اند چون ارض شامل خشكى و دريا هر دو است . أَوْ كانُوا غُزًّى يعنى اگر جنگ آوران بودند . لَوْ كانُوا عِنْدَنا ما ماتُوا وَ ما قُتِلُوا لِيَجْعَلَ اللَّهُ ذلِكَ حَسْرَةً فِي قُلُوبِهِمْ -