تاريخ كتابت : 24 جمادى الاول 1139 ق .
آغاز : « اين فرهنگيست مشتمل بر حل لغات غريبه عربيه و الفاظ عجيبه عجميه مثنوى معنوى كه به يمن تاييد لطيف خبير كه فرهنگ بخش هر صغير و كبير است » .
( 551 ) 42 . شماره نسخه :
B 156 ( 191 n )
نام كتاب : نسخهء ديگرى از كتاب سابق ( لطايف اللغات ) است .
آغاز نسخه : « و آنچه نهايت سعى و غايت اهتمام است درين باب بتقديم رسانيده » .
كمال يا نقصان نسخه : صفحه اول مقدمهاين نسخه افتاده است اما اين فرهنگكامل مىباشد . دراين اثرهمچنين طرزتلفظ كلمات بيان گرديده است .
تاريخ كتابت : 15 ربيع الاول 1232 قمرى / 2 فوريه 1817 ميلادى .
نام كاتب : ذكر نشده .
سابقه نسخه : اين نسخه توسط ل . ف . باگدانف درسال 1913 ميلادى از ايران به انستيتو شرقشناسى سنپترزبورگ وارد شده است .
اندازه صفحه : 5 . 13 * 5 . 21 سانتيمتر ؛ تعداد برگ : 2 + 180 + 3 ؛ تعداد سطر : 18 ؛ اندازه متن : 8 * 15 سانتيمتر .
نوع كاغذ : كاغذ اروپايى ، صخيم ، زرد با كيفيت ؛
نوع جوهر : متن كتاب با جوهر سياه ، نام فصلها و واژگان تفسيرى با جوهر قرمز ( شنگرف ) رنگ مشخص شده است ؛
نوع خط : نستعليق بسيار زيبا و متن نسخه داراى جداول طلائى مىباشد ؛
نوع جلد : صحافى شرقى ، با تيماج قرمز رنگ ؛ اين نسخه سالم است و از آن به خوبى نگهدارى شده است .
افزودگىهاى ناظران ترجمه :
اين نسخه از آغاز افتادگى دارد .
آغاز نسخه : « و آنچه نهايت سعى وغايت اهتمام است درين باب به تقديم رسانيده چون امثال اين تأليفات مىبايد عام الفيض باشد » .
كاتب : قاسم بن حاجى حسين .
( 552 ) 43 . شماره نسخه :
C 2
- 210
نام كتاب : نسخهء ديگرى از كتاب سابق ( لطايف اللغات ) است .
كمال يا نقصان نسخه : اين نسخه خطى كامل مىباشد و گاهى بعضى واژگان ، به عنوان نمونه در صفحات 281 ، 312 ، 326 ، 354 از قلم افتاده است . در اين فرهنگ طرز تلفظ كلمات بيان گرديده است .
تاريخ كتابت : 27 ربيع الثانى سال 1231 قمرى ( 27 مارس 1816 ميلادى ) .
مكان كتابت : ايران .
نام كاتب : ذكر نشده .
اطلاعات حاشيه و پشت نسخهاى : در حاشيهاين كتاب يادداشتهايى از خواننده و كاتب در خصوص معانى واژگان از قلم افتاده آمده است در صفحه « 278 ر » يادداشتها و اشعار ناخوانا مىباشد و در صفحه « 278 ب » يادداشتى به تاريخ 1238 قمرى ( 23 - 1822 ميلادى ) آمده است . در صفحه « 326 ر » يادداشتى به تاريخ 1239 قمرى ( 25 - 1824 ميلادى ) و همچنين در صفحه « 278 ب » مهرى بيضى شكل با حروف فارسى آمده است .
؛ تعداد برگ : 278 ؛ تعداد سطر : 25 ؛ اندازه متن : 5 . 14 * 23 سانتيمتر .
نوع كاغذ : كاغذ اروپايى ؛
نوع جوهر : متن كتاب با جوهر سياه ، نام فصلها و واژگان تفسيرى با جوهر قرمز ( شنگرف ) رنگ مشخص شده است ؛
نوع خط : شكسته نستعليق ؛
نوع جلد : صحافى شرقى ؛ اين نسخه خطى بارها بازسازى شده است .
اطلاعات تكميلى فهرست نگاران :
اولين شرح نسخه :
Salemann ( . ) , Ss . 77 .
شرح نسخه در ديگر مقالات :
Rosen , No . 117 .
افزودگىهاى ناظران ترجمه :
در آغاز نسخه يادداشتى ممهور به سال 1238 ق و مهرى بيضوى با سجع « بخت محمود همايون جهان بود 1238 » و يك خطبه بى نقطه در مدح ملك مسعود محمود كه جهان ميرزا قاجار انشا و به خط خود تحرير نموده است و لغزى منظوم آمده ؛ در انجام نسخه نيز ابياتى به خط جهان قاجار ديده مىشود .
( 553 ) 44 . شماره نسخه :
B 4325
- 2
نام كتاب : مختصر لطايف اللغات
پديد آورنده : ملا ابراهيم دهلوى ، شاگرد عبدالطيف نويسنده فرهنگ « لطايف اللغات » ( نسخه شماره 41 از اين مجموعه )