فصل چهارم در بيان فرقه ثنويّه
اينان چهار فرقهاند .
فرقه نخستين مانوياناند پيروان مانى نقّاش زبردست كه در زمان شاپور فرزند اردشير بن بابك دعوى پيغامبرى كرد و گفت جهان بر دو اصل نور و ظلمت استقرار دارد و هر دو قديماند شاپور دعوت او را پذيرفت و چون نوبت پادشاهى به بهرام رسيد مانى را بگرفت و پوست بكند و پوست او را از كاه پر كرد و بياويخت و اصحاب او را بكشت جز معدودى كه گريختند و بچين رفتند و مردم چين را بدين مانى خواندند و چينيان بپذيرفتند و تا كنون مردم چين بر آئين مانى هستند .
دوم ديصانياناند ايشان بنور و ظلمت قائل شدهاند و فرق اينان با مانويان اين ستكه مانويان نور و ظلمت هر دو را زنده ميدانند و ديصانيان نور را زنده و ظلمت را مرده گويند .
سيوم مرقونياناند اينان اثبات وسط كرده و ميان نور و ظلمت واسطه قائلند
چهارم مزدكياناند پيروان مزدك پسر نامدان در زمان قباد موبد موبدان موبدان بود پس ادعاى پيغامبرى كرد و آئين اباحى داشت تا آنكه كارش بدانجا رسيد كه از قباد در خواست كرد كه بانوى خود را به دو واگذارد انوشيروان سخت آزرده
هامش
بقيه حاشيه از صفحه قبل رديف موسى و عيسى و پيروان زردشت را مانند يهود و نصارى مىشناختهاند علامه دانشمند بزرگترين شخصيت فقه و كلام شيعه در ده قرن پيش مدير با تدبير حوزه تشيّع محمد بن نعمان معروف بمفيد در اوائل كتاب اوائل المقالات آنجا كه سخن از وجه تسميه شيعه مىگويند - و در معنى لغوى و اصطلاحى آن بتفصيل بحث مىكند و ما از آوردن همه آن با همه ارزشى كه دارد صرف نظر كرده و قسمت لازم و ضرورى را به عين عبارت نقل مىكنيم فيعلم بهذا الاعتباران السمة بالتشيع علم على الفريق الذي ذكرنا و إن كان اصلها فى اللسان ما وصفناه من الاتباع كما ان الاسلام علم على امة محمد ( ص ) خاصة و إن كان فى اصل اللغة اسما يستحقه اليهود لاستسلامهم لموسى ع و يستحقه النصارى به مثل ذلك و يستحقه المجوس لانقيادها لزرادشت و در كتاب النهايه شيخ طوسى نظير آن را نقل كرديم كه نام زردشتيان ايران گبرگان و مجوس بعنوان ملى