در باره ء مؤلف نك : سزگين 5 / 274 - 275 ; 6 / 156 - 157 ; 7 / 139 - 151 . عنوان
فوق در فرج المهموم ص 82 آمده . در فرج المهموم 161 و 165 عنوان " كتاب
الاسرار " آمده است . محتملا اين تأليف همان " كتاب أبى معشر في اسرار علم النجوم "
است . ( مق : سزگين 7 / 147 ش 18 ) كه عمدتا مشتمل بر پاسخ به سؤالاتى است كه
شاگرد أبو مشعر ، أبو سعيد شاذان بن بحر از وى پرسيده است ( كه از وى در فرج المهموم
ص 161 و 163 ياد شده است ) . تأليفى كه ابن طاووس از آن نقل مى كند مى تواند
" الاسرار النجومية " أبو معشر باشد ( مق : سزگين 7 / 146 ش 13 ) آن گونه كه Matar ( ص
342 ) پيشنهاد كرده ; بايد تا مقايسه نقلهاى ابن طاووس با نسخههاى موجود كتاب
أبو معشر از صدور حكم قطعي خوددارى كرد . فرج المهموم ص 157 - 165 شامل
نقلهايى است از منابعى مختلف در باره ء مهارت أبو معشر در اختر شناسى .
76 . + - الآثار المتخيلة في الجو / أبو الخير الحسن بن سوار بن بابا ابن خمار ( م أوائل
قرن پنجم )
فرج المهموم 203
عنوان فوق در فرج المهموم * برگ 136 - ر آمده است . در فرج المهموم " الآثار
المخبئة بالجو " ياد شده است . به گفته ء سزگين ( 7 / 284 ) عنوان كامل كتاب " مقالة في
الآثار المتخيلة في الجو من البخار المائي وهى الهاله والقوس الشموس والقضبان " يعنى :
انعكاسات جوى كه به علت بخارها به وجود آمده وبه صورت هاله ، رنگين كمان
ونيازك در مى آيد . * براي اين اصطلاحات نك : ارسطور a b 372 371 , Meteorologica مق :
Petraitis The Arabic . C در : s Meteorology ' Version of Aristotle بيروت 1967 صص
88 - 89 ، 97 . Schoonheim . L . P چاپ جديدى از ترجمه ء عربي ولاتين كتاب
Meteorologica را از ابن بطريق و Gerard of Cremona به ترتيب در سلسله
Latinus Aristoteles Semitico ارائه مى دهد .
هامش
. الف ولام " القوس " بايد زائد باشد ، دربارهء اين اصطلاحات نك : ابن سينا ، الشفاء ، طبيعيات ، صص
260 ، 263 - 268 . م