عتيقة جدا " توصيف مى كند ) تاريخ 229 دارد . اين نسخه مشتمل بر تأليفى با عنوان
" الإمامة من الاخبار والروايات عن رسول الله وعن الصحابة والتابعين بالأسانيد الصحاح "
است كه احتمالا أبو جعفر محمد بن الحسين بن أبي الخطاب زيد الزيات الهمداني ( م
262 ) آن را تأليف كرده است . اگر اين نسخه روى كاغذ نوشته شده باشد ( نه روى مثلا
پوست يا چرم ) 106 اين نسخه مقدم بر قديمىترين نسخه ء كاغذى در عربي است كه
تاريخ گذارى شده وما از آن آگاهى داريم . 107 دو نسخه از آنها كه اندكى بعد از آن نسخه
تاريخ گذارى شده يكى مورخه 238 است كه محتوى " كتاب التجمل " از مؤلفي گمنام از
قرن سوم مى باشد . ديگرى تاريخ شوال 251 را دارد كه محتوى تأليفى است با عنوان
هامش
106 . نك : مث : توصيف ابن طاووس از نسخه خاصي كه از پوست ( رق ) يا كاغذ خراسان بوده است
( سعد 111 نقل شده در - › ذكر ما نزل من القرآن في رسول الله [ ص ] ) . نيز نك : زيات ص
625 - 629 از آنجا كه پوست بطور روشنى از كاغذ قابل تمييز است شايد مقصود وى اين بوده
كه از پوست وكاغذ هر دو در ساختن آن استفاده مى شده است . در باره اين سنت نك :
Koningsveld صص 22 - 24 ; Arie - Beit صص 37 - 40 ;
, ( in Hebrew ) " Books and Their Manufacture in Mediaeval Palestine " , Allony . N
, Hacker . J , ed , 4 . vol , lsrael - Studies in the History of the Jews in Eretz : Shalem
. 3 . at p . 25 - 1 . pp . 1984 / 5744 , Jerusalem
اين نيز محتمل است كه عبارت سعد السعود در اينجا تصحيف شده باشد .
107 . براي تاريخ رواج كاغذ نك : مث : Karabacek صص 90 - 91 ، 114 ، 121 ;
. ed , French . G . tr , The Arabic Book , Pedersen . Jamil J ; 65 - 61 . pp , 1984 , Princeton , Hillenbrand
. with an introduction by R " Kaghad " . art , El ; 276 - 275 . pp
, Endress ; 126 - 122 . pp , lslamic Wiraqah
. ( Grohmann . A - Huart . Ci )
Juynboll با اشاره به نسخه ليدن از غريب الحديث أبو عبيد كه گفته شده در 252 كتابت شده
مى گويد : قديمى ترين نسخه كاغذى با تاريخ ثبت شده همين كتاب است .
Reflections on : On the Origins of Arabic Prose " ) . A . H . G . ed , Century of lslamic Society
Studeis on the First " , Authenticity
, Juynboll Carbondale and Edwardsville 1982
. at p 259 - 245 , 175 - 161 . pp . ( 5 . n , 255
بر أساس گفته عواد ( اقدام ص 77 ) قديمى ترين اين گونه نسخه ها كه باقي مانده نسخه آداب
الفلاسفة حنين بن إسحاق ( م 260 ) است كه تاريخ 246 بر روى آن است . نسخه قديمى تر با
تاريخ 233 توسط Arie - Beit گزارش شده است نك : Hebrew ) ( 111 . p , Codicology آن چنان كه
Hopkins . S در
xli Studies in the Grammar of . p , 1984 , Oxford , Early Arabic
گفته است كه قديمىترين نمونه كاغذ كه نوشته عربي بر روى آن آمده متعلق به أواخر قرن دوم
هجري مى باشد .