يا مقصود اين است كه شما در اين مورد با هم سخن مىگوييد و افسانهها مىسازيد . [ إِنَّا لَمُغْرَمُونَ ] ( و گوييد ) ما سخت در زيان و غرامت افتاديم . لفظ « مغرمون » از « غرام » به معناى شرّ دائم و هلاك و عذاب است . [ بَلْ نَحْنُ مَحْرُومُونَ ] ما قومى هستيم محروم از روزىها . [ أَ فَرَأَيْتُمُ الْماءَ الَّذِي تَشْرَبُونَ أَ أَنْتُمْ أَنْزَلْتُمُوهُ مِنَ الْمُزْنِ أَمْ نَحْنُ الْمُنْزِلُونَ ] نمىتوانيد بگوييد كه بشر باران نازل نموده است . چون اگر ما مىخواستيم آب باران را شور و تلخ مىگردانيديم . [ لَوْ نَشاءُ جَعَلْناهُ أُجاجاً فَلَوْ لا تَشْكُرُونَ ] چرا شما شكر نمىكنيد كه منعم را به اين نعمتها تعظيم كنيد ، بدين گونه كه اوامر و نواهى او را امتثال نماييد . [ أَ فَرَأَيْتُمُ النَّارَ الَّتِي تُورُونَ أَ أَنْتُمْ أَنْشَأْتُمْ شَجَرَتَها ] درختى كه شما از آن آتش و آتشزنه درست مىكنيد ، چه آن دو از درخت سبز گرفته مىشوند ، كه هرگاه يكى بر ديگرى ساييده شود آتش جرقّه مىزند . [ أَمْ نَحْنُ الْمُنْشِؤُنَ نَحْنُ جَعَلْناها ] آتش يا درخت را ما چنين قرار داديم كه يادآور تصرّف حقّ تعالى باشد . [ تَذْكِرَةً ] يادآور تصرّف حقّ تعالى و قرار دادن هر چيزى از سنخ خودش باشد مانند آتش ، يا يادآور قدرت حقّ و عنايت او به خلقش باشد ، چه از درخت سبز آتشى بيرون آورده كه در بسيارى از موارد زندگيتان از آن بهرهمند مىشويد . [ وَ مَتاعاً ] آنچه كه موجب بهره و لذّت مىشود [ لِلْمُقْوِينَ ] ( كه
بيان السعادة في مقامات العبادة ( فارسى )ج ۱۳ — صفحه 539
پدیدآورندگان: سلطان محمد گنابادى ( سلطان عليشاه )
ص۵۳۹