حكمت 411
احترام به استاد
( اخلاق اجتماعى ، تربيتى ) و درود خدا بر او ، فرمود : با آن كس كه تو را سخن آموختن به درشتى سخن مگو ، و با كسى كه راه نيكو سخن گفتن ، به تو آموخت لاف بلاغت مزن .
حكمت 412
راه خود سازى
( اخلاقى ، تربيتى ) و درود خدا بر او ، فرمود : در تربيت خويش تو را بس كه از آنچه بر ديگران نمىپسندى دورى كنى .
حكمت 413
راه تحمّل مصيبتها
( اخلاقى ، تربيتى ) و درود خدا بر او ، فرمود : در مصيبتها يا چون آزادگان بايد شكيبا بود ، و يا چون ابلهان خود را به فراموشى زد .
حكمت 414
راه تحمّل مصيبتها
( اخلاقى ، تربيتى ) و درود خدا بر او ، فرمود : ( در روايت ديگرى آمد كه اشعث بن قيس را در مرگ فرزندش اين گونه تسليت داد : ) يا چون مردان بزرگوار شكيبا ، و يا چون چهارپايان بى تفاوت باش .
حكمت 415
دنيا شناسى
( اعتقادى ، اخلاقى ) و درود خدا بر او ، فرمود : ( در وصف دنياى حرام ) ( دنيا ) فريب مىدهد ، زيان مىرساند و تند مىگذرد . از اين رو خدا دنيا را پاداش دوستان خود نپسنديد ، و آن را جايگاه كيفر دشمنان خود قرار نداد ، و همانا مردم دنيا چون كاروانى باشند كه هنوز بار انداز نكرده كاروان سالار بانگ كوچ سر دهد تا بار بندند و برانند ! .
حكمت 416
روش برخورد با دنيا
( اخلاقى ، اقتصادى ) و درود خدا بر او ، فرمود : ( به فرزندش امام مجتبى عليه السّلام خطاب كرد : ) چيزى از دنياى حرام براى پس از مرگت باقى مگذار ، زيرا آنچه از تو مىماند نصيب يكى از دو تن خواهد شد ، يا شخصى است كه آن را در طاعت خدا به كار گيرد ، پس سعادتمند مىشود به چيزى كه تو را به هلاكت افكنده است . و يا شخصى كه آن را در نافرمانى خدا به كار گيرد ، پس هلاك مىشود به آنچه كه تو جمع آورى كردى ، پس تو در گناه او را يارى كردهاى ، كه هيچ يك از اين دو نفر سزاوار آن نيستند تا بر خود مقدّم دارى . ( اين حكمت به گونه ديگرى نيز نقل شده ) پس از ستايش پروردگار ! آنچه از دنيا هم اكنون در دست تو است ، پيش از تو در دست ديگران بود ، و پس از تو نيز به دست ديگران خواهد رسيد ، و همانا تو براى دو نفر مال خواهى اندوخت ، يا شخصى كه اموال جمع شده تو را در طاعت خدا به كار گيرد ، پس به آنچه كه تو را به هلاكت افكند سعادتمند مىشود ، يا كسى است كه آن را در گناه به كار اندازد ، پس با اموال جمع شدهء تو هلاك خواهد شد ، كه هيچ يك از اين دو نفر سزاوار نيستند تا بر خود مقدّمشان بدارى ، و بار آنان را بر دوش كشى ، پس براى گذشتگان رحمت الهى ، و براى بازماندگان روزى خدا را اميدوار باش .
حكمت 417
شرائط توبه و استغفار
( اعتقادى ، اخلاقى ) و درود خدا بر او ، فرمود : ( شخصى در حضور امام عليه السّلام بدون توجه لازم گفت : استغفر اللَّه ، امام فرمود ) مادرت بر تو بگريد ، مىدانى معناى استغفار چيست ؟ استغفار درجهء و الا مقامان است ، و داراى شش معنا است ، اوّل - پشيمانى از آنچه گذشت ، دوّم - تصميم به عدم بازگشت ، سوم - پرداختن حقوق مردم