و امّا ظلمى كه بخشودنى است ، ستمى است كه بنده با گناهان بر خويشتن روا داشته است ، و ظلمى كه بدون مجازات نيست ، ستمگرى بعضى از بندگان بر بعض ديگر است كه قصاص در آنجا سخت است ، مجروح كردن با كارد ، يا تازيانه زدن نيست بلكه اينها در برابرش كوچك است ! پس مبادا در دين دو رويى ورزيد ، كه همبستگى و وحدت در راه حق « گر چه كراهت داشته باشيد » از پراكندگى در راه باطل « گرچه مورد علاقه شما باشد » بهتر است زيرا خداوند سبحان نه به گذشتگان و نه آيندگان ، چيزى را با تفرقه عطا نفرموده است .
8 ضرورت خود سازى
اى مردم ! خوشا به حال كسى كه عيب شناسى نفس ، او را از عيب جويى ديگران باز دارد ، و خوشا به حال كسى كه به خانه و خانوادهء خود پردازد ، و غذاى حلال خود را بخورد ، و به اطاعت پروردگار مشغول باشد ، و بر خطاهاى خويش بگريد ، و همواره به خويشتن خويش مشغول باشد و مردم از او در امان باشند .
ترجمه خطبه 177
( در سال 38 هجرى پس از خيانت ابو موسى و عمرو عاص از داوران حكميّت فرمود )
نكوهش از خيانت حكمين
رأى جمعيّت شما در صفّين يكى شد كه دو مرد را به داورى برگزينند ( ابو موسى اشعرى ، عمرو عاص ) و از آن دو پيمان گرفتيم كه در برابر قرآن تسليم باشند ، و از آن تجاوز نكنند و زبان آن دو با قرآن و قلبهايشان پيرو كتاب خدا باشد .
امّا آنها از قرآن روى گردان شدند ، حق را آشكارا مىديدند و ترك گفتند ، كه جور و ستم ، خواسته دلشان ، و كجى و انحراف در روش فكريشان بود .
در صورتى كه پيش از صدور رأى زشت و حكم جائرانه ، با آنها شرط كرده بوديم كه به عدل حكم كرده و به حق عمل كنند .
ما به حقّانيت خود ايمان داريم در حالى كه آن دو از راه حق بيرون رفتند و حكمى بر خلاف حكم خدا صادر كردند .