( نه مادر « با نگهبانى فرزند » به زيان و زحمت افتد و نه پدر براى كودك « بيش از حد متعارف » متضرر شود . )
ب - * ( وَلا تُضآرُّوهُنَّ لِتُضَيِّقُوا عَلَيْهِنَّ ) * ( 1 ) ( در بارهء زنهاى مطلَّقه است كه مىفرمايد : « آنها را بىخانمان نسازيد » تا اين كه مىفرمايد : « و به آنها ضرر وارد نكنيد كه زندگانى را بر آنان تنگ نماييد » . )
ج - وَلا يُضارُّ كاتِبٌ وَلا شَهِيد ( 2 ) ( در مورد تثبيت سند و گواهى مىفرمايد : « و نبايد به نويسنده و شاهد ضررى برسد . » )
د - لا يَستَوىِ القاعِدُونَ مِنَ المُؤمِنِينَ غَيرُ أُولِى الضَّرَر ( 3 ) ( آن مردان مؤمن كه بدون داشتن ضرر از جهاد نشستهاند با مجاهدان يكسان نيستند . )
ه - وَلا تُمسِكُوهُنَّ ضِراراً لِتَعتَدُوا ( 4 ) ( در مورد زنهاى مطلقه « پس از انقضاء عدّه » يا به طور شايسته با شما همزيستى نمايند يا آنها را با شايستگى رها سازيد و آنان را با ضرر رسانيدن « و به زور » نگهدارى نكنيد كه در نتيجه ستم كار بوده باشيد . )
و - وَالَّذِين اتَّخَذُوا مَسجِداً ضِراراً وَكُفراً وَتَفرِيقاً بَينَ المُؤمِنِين ( 5 ) ( در مورد آن چند نفر است كه در مقابل مسجد قبا مسجدى براى دسته بندى و تفرقه و اضرار به مؤمنين بنا كردند . خداوند آنان را ملامت و توبيخ نموده و مىفرمايد : « كسانى كه مسجدى را وسيله ضرر رسانيدن و پوشانيدن حق و پراكنده ساختن مؤمنين
هامش
( 1 ) سوره طلاق ، آيه 6
( 2 ) سوره بقره ، آيه 282
( 3 ) سوره نساء ، آيه 95
( 4 ) سوره بقره ، آيه 231
( 5 ) سوره توبه ، آيه 107