سؤال - اتفاقا گاهى ديده مىشود در مطبوعات و مجلَّات كه مثلا يك جوان 17 و 18 ساله كه سگ باز است و در خيابانهاى تهران سگ بازى مىكند و سگى را با قيمت كلانى پدرش از آمريكا به عنوان هديه آورده و او هم شبانه روز متحمّل هزينه هايى مىشود و به همين افتخار مىنمايد . به منظور نشان دادن قبح و زشتى اين عمل ، خود سگ باز را مورد طنز قرار مىدهند آيا اين اشكالى ندارد ؟
پاسخ -
اگر گنگ نباشد خوب است . يعنى توضيح هم در كنارش باشد ، تصوير بىزبان نباشد . توضيحاتى كه اشاره كرديد بيان شود تا شخص او مورد اهانت قرار نگيرد . بنده در قضيه فيلم امام على عليه السّلام پيشنهاد كردم كه نمودهايى كه نشان مىدهيد توضيحاتى هم بدهيد مثلا امير المؤمنين عليه السّلام به چه عنوانى فرمودند : بگذاريد سپاهيان معاويه بروند از فرات آب بخورند . جلوى لشكريان معاويه را نگيريد ، زيرا استفاده از آب ، حق حيات است اين حق انسانيت است و اين حق حتى در جنگ معاويه نبايد مورد تعدّى قرار بگيرد .
اگر توضيح داده شود كه آقايان و خانمها هيچ گونه نظر شخصى به شما نيست بلكه ما علامات سوء استفاده شما از غرب و كثافتكارىها را به مردم مىخواهيم نشان بدهيم و الَّا ممكن است شما آدم خوبى هم باشيد و روى سادگى و بىتوجهى اين كار را مىكنيد ، اگر اين توضيح داده شود گمان مىكنم درست باشد و ناراحتى آنان تخفيف پيدا مىكند و يا براى ناراحتى آنان دليلى نباشد .
سؤال - با توجه به اين كه يكى از عوامل مخاطب در صدا و سيماى جمهورى اسلامى ايران طنز است ، در دنيا مستحضريد كه براى جذب مخاطب از عواملى مثل دلهره و خشونت و سكس و طنز استفاده مىكنند . اين چهار عامل اصلى است براى جذب
رسائل فقهى ( فارسي ) — صفحة 340
مساهمون: محمد تقي جعفري
ص٣٤٠