نصارى در اين عمل افراط و تفريط كردهاند كه فرموده * ( « فَما رَعَوْها حَقَّ رِعايَتِها » ) * در اينجا روايتى در مجمع نقل شده كه روشن كنندهء مطلب است .
ابن مسعود گويد : با رسول خدا صلَّى اللَّه عليه و آله بالاغى سوار بودم فرمود :
اى پسر امّ عبد آيا ميدانى بنى اسرائيل از كجا رهبانيت را ساختند گفتم :
خدا و رسول داناتراند . فرمود :
ستمكاران پس از عيسى بر آنها مسلَّط شدند و عمل به معصيت كردند . اهل ايمان از اين كار خشمگين شده بجهاد برخاستند . سه بار از ستمگران شكست خوردند . نماند از آنها مگر اندكى گفتند : اگر خود را به اين حكام نشان دهيم ما را فانى ميكنند براى دين طرفدار و دعوت كنندهاى نمىماند بيائيد در زمين متفرق شويم تا خداوند پيغمبرى را كه عيسى وعده فرموده مبعوث كند از آن محمد را قصد ميكردند در غارهاى كوهها پراكنده شدند و رهبانيتى از خود ساختند پس بعضى بدين خود چنگ زد و بعضى كفر ورزيد بعد اين آيه را تلاوت كرد * ( « وَرَهْبانِيَّةً ابْتَدَعُوها ما كَتَبْناها عَلَيْهِمْ » ) * پس از آن فرمود : پسر ام عبد ميدانى رهبانيت امّت من چيست ؟ گفتم :
خدا و رسول داناتر است . فرمود :
هجرت ، جهاد ، صلوة ، صوم ، حجّ ، و عمره .
از اين روايت روشن مىشود كه كفرورزندگان آن را مراعات نكرده و بيراهه رفتهاند . اين حديث در الميزان از مجمع نقل شده در صافى نيز مختصرا آورده است .
رهط :
عشيره و قوم ( مجمع ) * ( « وَلَوْ لا رَهْطُكَ لَرَجَمْناكَ » ) * هود : 91 .
اگر كسانت و عشيره ات نبود هر آينه سنگسارت ميكرديم راغب گويد اطلاق رهط بر عشيره در صورتى است كه از ده كمتر باشند و گفته شده : تا چهل نفر را رهط گويند . قاموس آن را از سه يا هفت تا ده و يا از ده كمتر گفته است . صحاح گويد : رهط قوم و قبيلهء مرد است و آن از ده كمتر است كه همه مرد باشند .