است كه در محل بالا مىنشينند ، و به ساكنان قسمتهاى مرتفع كوهها نيز اطلاق شده است ، و در اينجا جمعى آن را به معنى « برترين مكان آسمان » يا « برترين مكان بهشت » تفسير كردهاند .
بعضى نيز گفتهاند كه ذكر آن به صيغه جمع به خاطر تاكيد است و به معنى علو فى علو يعنى « بلندى در بلندى » مىباشد .
به هر حال شبيه همان دو تفسير كه در آيات سابقه در باره « سجين » داشتيم در اينجا نيز صادق است .
نخست اينكه منظور از كتاب الأبرار نامه اعمال نيكان و پاكان و مؤمنان است ، و هدف بيان اين نكته است كه نامه اعمال آنها در يك ديوان كل كه بيانگر تمام اعمال مؤمنان است قرار دارد ، ديوانى كه بسيار بلند مرتبه و و الا مقام است .
يا اينكه نامه اعمال آنها بر فراز آنها در شريفترين مكان ، يا بر فراز بهشت در بلندترين مقام جاى دارد ، و همه اينها نشان مىدهد كه مقام خود آنها فوق العاده بلند و و الا است .
در حديثى مىخوانيم كه پيغمبر اكرم ص فرمود : منظور از « عليين » آسمان هفتم و زير عرش خدا است ( 1 ) .
و اين درست نقطه مقابل نامه اعمال « فجار » است كه در پستترين محل يا پائينترين طبقات دوزخ قرار گرفته .
تفسير ديگر اينكه « كتاب » در اينجا به معنى سرنوشت و حكم قطعى الهى است كه مقرر داشته نيكان در اعلى درجات بهشت باشند .
و البته جمع ميان اين دو تفسير نيز ممكن است كه هم نامه اعمال آنها
هامش
( 1 ) « تفسير قرطبى » جلد 10 صفحه 7053 ، « مجمع البحرين » ماده « علو » .