و در بخش ديگرى از مساله حمايت از محرومان و ايستادگى در برابر حوادث سخت و سنگين يعنى صبر كه ريشه ايمان است و سرانجام از عامل تداوم اين صفات يعنى ذكر پروردگار سخن به ميان مىآورد .
مىگويد : « مردان مسلمان و زنان مسلمان » ( * ( إِنَّ الْمُسْلِمِينَ وَالْمُسْلِماتِ ) * ) .
« و مردان مؤمن و زنان مؤمنه » ( * ( وَالْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِناتِ ) * ) .
« و مردانى كه مطيع فرمان خدا هستند و زنانى كه از فرمان حق اطاعت مىكنند » ( * ( وَالْقانِتِينَ وَالْقانِتاتِ ) * ) .
گرچه بعضى از مفسران ، « اسلام » و « ايمان » را در آيه فوق به يك معنى گرفتهاند ، ولى پيدا است كه اين تكرار نشان مىدهد منظور از آنها دو چيز متفاوت است ، و اشاره به همان مطلبى است كه در آيه 14 سوره حجرات آمده : قالَتِ الأَعْرابُ آمَنَّا قُلْ لَمْ تُؤْمِنُوا وَلكِنْ قُولُوا أَسْلَمْنا وَلَمَّا يَدْخُلِ الإِيمانُ فِي قُلُوبِكُمْ :
« اعراب گفتند ما ايمان آوردهايم ، بگو : هنوز ايمان نياوردهايد ، بلكه بگوئيد اسلام آوردهايم ، و ايمان هنوز در اعماق قلب شما نفوذ نكرده است » ! .
اشاره به اينكه اسلام همان اقرار به زبان است كه انسان را در صف مسلمين قرار مىدهد ، و مشمول احكام آنها مىكند ، ولى ايمان تصديق به قلب و دل است .
در روايات اسلامى نيز به همين تفاوت اشاره شده است .
در روايتى چنين مىخوانيم : « يكى از ياران امام صادق ع درباره « اسلام » و « ايمان » از آن حضرت سؤال كرد و پرسيد آيا اينها با هم مختلفند ؟
امام در پاسخ فرمود : آرى ، ايمان با اسلام همراه است ، اما اسلام ممكن است همراه ايمان نباشد » .
او توضيح بيشتر خواست امام ع فرمود :
الاسلام شهادة ان لا إله الا اللَّه و التصديق برسول اللَّه صلى عليه و آله و سلم ، به حقنت الدماء ، و عليه جرت المناكح و المواريث ، و على ظاهره جماعة الناس ، و الايمان الهدى
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 309
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٣٠٩