اختلاف اساسى ، بين اين دو گروه وجود ندارد ; زيرا كه هر مجتهدى ناچار است از اينكه به اخبار مراجعه و عمل كند و هر اخبارى بايد در مقدمات فهم اخبار اجتهاد نمايد ، پس هر مجتهد ، اخبارى و هر اخبارى مجتهد است ( 1 ) .
ولى در مواضعى ، اختلاف نظر و فروق بين آنان مشاهده مىشود ( 2 ) .
اين اختلاف و دو دستگى در اوائل قرن يازدهم بوسيله ملا محمد امين بن محمد شريف ، معروف به محدث استر آبادى ( 3 ) آغاز گرديد .
هامش
( 1 ) الحق المبين كاشف الغطاء : 2 و 3 و فاضل زاهد معاصر ، مرحوم شيخ فرج آل عمران قطيفى رحمه
اللّه تعالى ، كتاب الاُصوليون والأخباريون فرقة واحدة نوشته و در 1376 چاپ شده است .
( 2 ) محدث سماهيجى شيخ عبد اللّه بن صالح بحرانى متوفى 1135 مؤلف جواهر البحرين كه دو جلد
آن موجود است و او را از اخباريان متعصب شمردهاند در كتاب ( منية الممارسين ) چهل فرق بين
اصولى و اخبارى نوشته كه صاحب روضات ، آنها را به سى فرق بر گردانده و در صفحه 35 نقل كرده ،
در اعيان الشيعه 10 : 270 و جاهاى ديگر هم بعضى از فروق بيان شده .
سيد محمد قاضى دزفولى - مذكور در صفحه 298 - در فاروق الحق ، فرقها را به 86 رسانده .
( 3 ) در امل الآمل 2 : 246 به نقل از صاحب سلافة وفات محدث استر آبادى را در ( 1036 ) نوشته .
صاحب روضات 1 : 138 ( 1026 ) را كه تصحيف آن تاريخ است به كتاب مزبور نسبت داده و خود ( 1033 ) را درست دانسته كه غلط است و در مؤلفين كتب چاپى 1 : 687 هم از او پيروى كرده ،
در الذريعة 16 : 358 فرموده 1030 يا 1033 بوده با اينكه تصريح نموده كه در 1031 ، فوائد المدنية را
به پايان رسانده .
در أعيان الشيعة 43 : 333 گفته در 1023 بوده ، در ريحانة الأدب 1 : 66 مردد بين 33 و 1036
نوشته .