الرُّخَصُ مَذاهِبَ الظَّلَمَةِ ، و لا تُداهِنوا فَيَهْجُمَ بِكُمُ الادْهانُ على المعصيتِه . « 1 »
به نفس خودتان آزادى و رخصت ندهيد زيرا كه او با هر آزادى كه به او بدهيد شما را به مسيرهاى تاريك مىبرد و هرگز با آن سازشكارانه بر خورد نكنيد چون با هر سازشى شما را به سوى گناه و نافرمانى مىكشد .
در ادامه ى اين مطلب به جمله
( او يَنْكُبنا الزَّمانُ . . . )
رسيديم ، يعنى پناه مىبريم به تو ، از اينكه زمانه و روزگار ما را بدبخت نمايد ، زمانه و يا روزگار هيچ وقت عامل بدبختى نمىباشد بلكه مقصود اين است كه انسان در اثر بى اعتنائى به دستورات عقل و دين و انبياء و افتادن در مسير هوسها و شياطين ، شكست خورده و بدبخت روزگار خود مىگردد ، پس به ما توفيق مرحمت فرما تا از بدبختىهاى روزگارمان در امان باشيم .
پنجم : فراموش كردن قيامت از نابسامانيهاى روان است
اگر كسى اثر و خاصيت اعمال خود را فراموش نمايد و بدون كمترين ملاحظه و دقت ، هر كارى را اگر چه خيلى نادرست هم باشد انجام دهد و هيچ توجهى به پيآمد آن ننمايد ، بدون ترديد روان نامرتبى دارد زيرا اگر سالم بود ، عكس العمل تمام كارها را در دنيا و آخرت به او گوشزد مىكرد ، به خاطر اينكه جهان هستى به قدرى پيچيده آفريده شده ، كه در بدن انسان براى خودش ، دوربين مخفى به كار گذاشته شده است كه در هر جا هر كارى انجام دهد فيلمبردارى مىشود ، اميرالمؤمنين عليه السلام مىفرمايد :
« عباداللَّه و اعلَموا ، انَّ عَلَيْكُم رَصَداً مِنْ انْفُسِكُم ، وَ عُيُوناً مِنْ جَوارِحِكُمْ . . . »
. « 2 » اى بندگان خدا ، باور كنيد كه براى شما در وجودتان كنترل كننده دقيقى قرار داده شده كه تمام اعمال و نيتهايتان را رصد مىكند ، يعنى آنها را به خوبى در جاى
هامش
( 1 ) . نهج البلاغه ، خ 86 .
( 2 ) . نهج البلاغه ، خ 157 / .