همچنين فرمود :
" زماني كه مردم در سرزمين عرفاتند ، سواري بر شترى راهوار وارد شده ومرگ خليفه را خبر دهد . با
مرگ أو فَرَج آل محمد ( صلى الله عليه وآله ) وگشايش كار تمام مردم فرا رسد . " ( 1 )
شتر راه وار كناية از سرعت پيام رسانى وبشارت به حجّاج است وظاهراً در
روايت شيوه پيام رسانى مورد توجه بوده است . در روايتي ديگر آمده است كه آنها
مرد شتر سواري را كه در عرفات بين حاجيان خبر را منتشر مىكند به قتل مىرسانند .
شايد خليفه اى كه خبر مرگ ويا كشته شدنش در روز عرفه اعلان مىشود ،
همان عبد الله ياد شده در روايت گذشته باشد . ومعنى جمله " از بين رفتنِ حكومت هاى
چند سأله وبوجود آمدن حكومت هاى چند ماهه وچند روزه " اين است كه هرگاه بعد از أو
فرمانروايى بر سر كار آورند ، حكومت أو يكسال كامل دوام نيابد وپس از چند ماه يا
چند روز ، فرد ديگرى به حكومت رسد ، تا اينكه ماجرا به ظهور حضرت مهدى ( عليه السلام )
منتهى شود . برخى از روايات ، علت كشته شدن خليفه را ماجرائى اخلاقى وقاتل
وى را يكى از گماشتگان معرفى كرده ومىگويد كه وى به خارج از حجاز مىگريزد
وتعدادى از نيروهاى حكومت به جستجوى أو مىپردازند ، اما قبل از بازگشت آنها ،
كشمكش بر سر سلطنت آغاز مىشود .
از امام باقر ( عليه السلام ) روايت شده كه فرمود :
" علت مرگ ، آن است كه أو به يكى از خواجگان خود تعدى مىكند ، خواجة أو را سر مىبرد . مرگ أو را
چهل روز مخفى مىدارند . سواران به جستجوى خواجة مىروند ، اما قبل از بازگشت اولين كسى كه بدنبال أو
رفته ، حكومت آنها نابود مىگردد . " ( 2 )
هامش
( 1 ) بحار : 52 / 240 .
( 2 ) كمال الدين صدوق ص 655 .