حساب كرد اگر چه بهتر است اين مطلب به وى اعلام شود ، اما اگر بدهكار سيد
باشد ( 1 ) و بخواهند از بابت خمس حساب كنند احتياط مستحب ( 2 ) آن است كه
دست به دست كنند .
( مسأله 1648 ) اگر شخصى در خانه خود و يا در غير از خانه خود
گنجى پيدا كند بايد به صاحبان آن رجوع كند اما اگر يقين پيدا كرد كه از آن
كسى نيست و يا صاحبان آن را پيدا نكرد پس از پرداخت خمس ما بقى گنج براى
او مباح است .
( مسأله 1649 ) : اگر شخص بخواهد از پول خمس نداده اى كه از سود
سال گذشته است خانهاى رهن كند و در آن بنشيند بايد قبل از رهن كردن خمس
آن را بدهد ولى اگر از سود همان سال باشد خمس ندارد هر چند كه اين پول چند
سال در رهن ( 3 ) بماند .
( مسأله 1650 ) : سيدى كه يقين دارد بر ذمه شخصى خمس قرار گرفته
است بدون اذن مجتهد نمى تواند از مال او بردارد ، و در رد مظالم و زكات نيز
حكم چنين است و غير سيد هم بدون اذن صاحب مال نمى تواند از مال او برداشته
و از جانب او خمس دهد .
( مسأله 1651 ) : مقدار خمسى كه مى توان به سيد داد به مقدار مؤونه
ساليانه او مى باشد ( 4 ) به شرطى كه مجتهد يا وكيلى كه در دسترس باشد
هامش
( 1 ) محمد باقر شيرازى : در تفصيل مذكور تأمل است .
( 2 ) ميرزاى شيرازى : اين احتياط در رد مظالم ترك نشود .
( 3 ) محقق خراسانى : يعنى بيع شرط متعارف .
( 4 ) محمد باقر شيرازى : اضافه بر مؤونه ساليانه ملك او نمى شود .