بعضى گفتهاند در حال عجز از آميزش كافى است كه نيّت و قصد آن را داشته باشد كه در صورت امكان و قدرت آن را انجام دهد و بايد بر اين تصميم و قصد رجوع از سوگند ، جمعى را گواه بگيرد كه بعقيده ما اين گواه گرفتن در مورد عجز و ناتوانى از آميزش است .
بعقيده ما بر كسى كه از اين سوگند برگشت كفاره لازم است ولى كيفر و عقوبت ندارد و ابن عباس و سعيد بن مسيب و قتاده نيز بر اين عقيدهاند .
ولى حسن و ابراهيم ميگويند بر اين شخص نه كفاره لازم است و نه عقوبت و كيفرى است .
فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ . . .
- معناى غفور از نظر ما اينست كه كيفر و عقوبتى بدنبال اين سوگند و بازگشت نيست .
كسى كه قسم مىخورد كه مدتى كمتر از چهار ماه با همسرش نزديك نشود يا چون همسرش شير ميدهد و بيم دارد كه آسيب به فرزند وارد آيد به اينكه زن باردار شود و روى اين جهت سوگند مىخورد كه آميزش نكند ، اين دو صورت مشمول حكم « ايلاء » نيستند .
اگر چهار ماه گذشت از خوددارى مرد ، حاكم شرع او را مجبور مىكند كه يا رجوع كرده و كفّاره دهد و يا اينكه همسرش را رها كند و اگر از انجام هر دو امتناع كرده حاكم شرع او را زندان مىكند تا برگردد و يا طلاق دهد .
وَ إِنْ عَزَمُوا الطَّلاقَ . . .
- ( اگر تصميم بر طلاق گرفت از نظر ما اينست كه پس از قصد به زبان نيز بياورد و تا وقتى صيغه طلاق صحيح و مشروع جارى نگردد همسرش از او جدا نميشود مگر اينكه زن نزد حاكم رفته و تظلّم كند كه در اين صورت حاكم دستور ميده تا چهار ماه صبر كند و اگر در اين مدت مرد آميزش نكرد پس از اين مدّت حاكم مرد را مجبور مىكند كه يا از اين تصميم برگرد و يا طلاق بده و اگر هيچكدام را نكرد حاكم او را زندان مىكند تا طلاق دهد .